Ejaje

Dzień dobry, nazywam się Marcin Lis i zapraszam do wysłuchania kolejnego odcinka podcastu od TheFoxSays.

Tym razem planuję troszkę dłuższy odcinek, jako że to odcinek po przerwie spowodowanej feriami szkolnymi dzieci.

Jak wyjdzie w praktyce się okaże, zobaczycie, usłyszycie.

Ja też się przekonam w trakcie nagrywania.

Zawsze staram się trochę planować te odcinki, mam jakiś konspekt, ale tak naprawdę dopiero w trakcie nagrywania w praktyce wychodzi jak to jest.

Czasami niektóre tematy odrzucam, czasami niektóre tematy, których nie planowałem do danego odcinka dodaję, bo akurat gdzieś po drodze mi się zmieniła koncepcja, więc to jest wszystko takie płynne.

Więc jeszcze raz zapraszam i zobaczymy o czym będzie ten odcinek.

Na start Amazon i ich decyzja, która dotknie wielu użytkowników starszych modeli Kindle.

Od 20 maja tego roku Amazon przestaje wspierać 8 popularnych modeli czytników, a także tablety Kindle Fire, które zostały wydane w roku 2012 lub wcześniej.

Oznacza to, że posiadacze takich urządzeń nie będą mogli już kupować, pożyczać ani pobierać nowych treści za pomocą sklepu Kindle.

W praktyce oznacza to, że decyzja ta dotknie właścicieli takich modeli jak pierwsza i druga generacja Kindle, Kindle DX, Kindle Keyboard, Kindle 4, Kindle Touch, Kindle 5, a także pierwsza generacja Kindle Parapay White.

W przypadku tabletu Kindle Fire użytkownicy nadal będą mogli korzystać z innych aplikacji, ale pobieranie nowych e-booków nie będzie możliwe.

Amazon argumentuje tą decyzję oczywiście zmianami technologicznymi, ale jak można się domyślić, wielu użytkowników nie jest zadowolonych.

Jeżeli chodzi o czytniki e-booków, to ich wiek nie jest problemem.

Często urządzenia te, mimo wielu lat, nadal działają i pozwalają czytać pobrane już książki.

Więc nie ma tutaj jakiejś dużej motywacji do wymiany ich na nowe.

Jednak po 20 maja nie będzie można pobierać nowych tytułów, a jeżeli ktoś zresetuje urządzenie do ustawień fabrycznych albo je wyrejestruje, to nie będzie mógł go ponownie aktywować.

Amazon zapowiedział, że powiadomi użytkowników, którzy zostaną dotknięci tą decyzją mailem, którym zaoferuje im 20% rabat na zakup nowego Kindle oraz 20$ kredytu na zakup e-booku, jeżeli zdecydują się na zakup nowego urządzenia do 20 czerwca.

Trzeba jednak pamiętać, że książki, które zostały już pobrane na urządzenie, pozostaną na nim dostępne.

Więc...

Cóż, nie jest to tak, że musimy zmieniać nasze urządzenie, jeżeli mamy takiego starszego Kindle'a.

Dodatkowo trzeba też pamiętać o tym, że zawsze istnieje możliwość wgrania alternatywnego oprogramowania na takie urządzenie.

I ta decyzja może przekonać wiele osób, aby właśnie to zrobić.

Jak można się też domyślić, decyzja ta wywołała fale krytyki wśród użytkowników.

Wielu użytkowników uważa też, że jest to po prostu kolejny przykład planowanego pastarzania produktów, które są w pełni sprawne i które po prostu ma wymusić na użytkownikach zakup nowego urządzenia w momencie, kiedy stare urządzenie jest w pełni funkcjonalne i po prostu użytkownik nie ma motywacji do tego, żeby wydać pieniądze na nowe.

Z drugiej strony Amazon podkreśla, że według ich statystyk decyzja ta dotyczy zaledwie 3% obecnych użytkowników, więc nie jest to decyzja, która wpływa na większość użytkowników Kindli.

Muszę przyznać, że osobiście od jakiegoś czasu głęboko zastanawiam się nad wgraniem alternatywnego oprogramowania na swojego Kindla i

I być może, aczkolwiek na razie jeszcze tylko być może, decyzja taka lub następne podobne skłoni mnie do tego, żeby to zrobić.

Bo na chwilę obecną jestem zbyt leniwy, dobrze mi się używa mojego czytnika, mam na nim dużo książek, nie chciałbym ich stracić, więc go nie ruszam, po prostu z lenistwa.

Ale muszę przyznać, że coraz poważniej się nad tym zastanawiam.

A skoro już jesteśmy przy Amazonie, to teraz Amazon, rynek internetu satelitarnego i konkurencja między gigantami technologicznymi.

A konkretnie Amazon zamierza zainwestować ogromne środki, aby dogonić Starlinka Elona Muska.

Amazon ogłosił, że wyda prawie 12 miliardów dolarów na przejęcie firmy Globstar.

To posunięcie ma na celu przyspieszenie rozwoju projektu Amazon Leo, który zakłada umieszczenie tysięcy satelitów na niskiej orbicie okołoziemskiej.

Celem jest oczywiście dostarczanie internetu oraz usług telefoników ruchowej z kosmosu.

Według zapowiedzi Amazona nowa generacja satelitów ma zostać uruchomiona już w 2028 roku.

A dlaczego to przejęcie jest takie ważne?

No cóż, Amazon chce konkurować z firmą Starlink, która dynamicznie rozwija swoją sieć satelitarną już od 2019 roku.

Aktualnie Starlink ma już ponad 10 tysięcy aktywnych satelitów i obsługuje ponad 10 milionów płacących klientów na całym świecie.

To stanowi ogromną przemagę nad Amazonem, który na ten moment ma zaledwie około 200 satelitów na orbicie.

Amazon jednak się nie poddaje.

Dzięki przejęciu firmy Globstar, Amazon zyska nie tylko dodatkowe satelity, ale także całą infrastrukturę na świecie, w tym m.in. w Stanach Zjednoczonych, ale też w Europie i Ameryce Południowej.

Dla niektórych firma Globstar może być znana z tego, że współpracuje ona z firmą Apple, oferując usługę SOS dla użytków iPhone'ów i Apple Watch'ów.

Amazon zapewnia, że ta współpraca będzie kontynuowana, co oznacza, że użytkownicy Apple nadal będą mogli korzystać z tej funkcji.

Trzeba też pamiętać, że Amazon ma już umowy z wieloma dużymi firmami, np. takie jak Delta Airlines, AT&T, Vodafone czy nawet NASA.

Wszystkie one planują korzystać z usług Amazon Leo, gdy tylko będą one dostępne.

To pokazuje jak poważny dla Amazona jest ten projekt, ale też jak poważnie Amazon jest traktowany przez potencjalnych klientów i jak duży potencjał jest w łączności satelitarnej.

Warto też pamiętać, że to nie koniec.

Na tym rynku mają pojawić się kolejni gracze.

Blue Origin, czyli firma założona przez Jeffa Bezosa.

Planuje uruchomić swój projekt TerraWave do końca 2027 roku.

Co prawda celuje on w trochę innych klientów niż projekt Amazon Kuiper, bo TerraWave ma skupiać się na dostarczaniu internetu satelitarnego dla dużych przedsiębiorstw, ale jednak pokazuje to, jak ciekawy może być już niedługo rynek łączności satelitarnej.

A czy Amazonowi uda się dogonić Starlinka?

No cóż, zobaczymy.

Na pewno można się spodziewać, że w przyszłości dużo będzie się działo w tym temacie.

A skoro już wspomniałem o firmie Blue Origin, możemy płynnie przejść do kolejnego tematu.

W ostatnich dniach właśnie Blue Origin, czyli firma założona przez założyciela Amazona Jeffa Bezosa, przeprowadziła historyczny dla siebie start rakiety New Glenn, używając po raz pierwszy odzyskanego pierwszego stopnia.

Rakieta wystartowała z przyrządka Canaveral na Florydzie, wynosząc na orbitę satelitę Bluebird 7 dla firmy AST Space Mobile.

Chociaż pierwszy stopień rakiety pomyślnie wylądował na platformie znajdującej się na Oceanie Atlantyckim, co zostało entuzjastycznie przyjęte, to niestety cała misja nie przebiegła zgodnie z planem.

Głównym celem tej misji było umieszczenie satelity na właściwej orbicie.

Jednakże z powodu problemu z silnikami drugiego stopnia rakiety, satelita SpaceMobile nie trafił na właściwą orbitę.

W efekcie został umieszczony na niższej orbicie niż planowano, co uniemożliwia jego prawidłowe funkcjonowanie.

Z powodu zbyt niskiej wysokości satelita nie będzie mógł utrzymać się na orbicie i w efekcie zostanie skierowany do deorbitacji, czyli tak naprawdę trafi w ziemską atmosferę, w której ma po prostu spłonąć.

Firma AST Space Mobile zapewniła, że straty zostaną pokryte z polisu ubezpieczeniowej i nie rezygnują oni z pomysłu wynoszenia dalszych satelit.

Z tego co zapowiedzieli, kolejne satelity z serii Bluebird już są w fazie końcowej produkcji i mają zostać wystrzelone w ciągu najbliższego miesiąca.

Co ciekawe, AST Space Mobile do końca tego roku planuje umieścić na orbicie około 45 satelitów, które stanowić będą część konstelacji zapewniającej łączność komórkową bezpośrednio z przestrzeni kosmicznej dla standardowych smartfonów.

Firma ta współpracuje z takimi operatorami jak AT&T i Verizon, a jej usługi mają zostać uruchomione komercyjnie, gdy na orbicie znajdzie się od 46 do 60 satelitów.

Czyli...

Mamy kolejną firmę, która wchodzi na rynek łączności telekomunikacji satelitarnej.

Co do samej rakiety New Glenn?

Jest to rakieta, która zadebiutowała w styczniu 2025 roku.

W pierwszym locie wyniosła na orbitę ładunek testowy, natomiast drugi jej start odbył się w listopadzie 2025 roku.

W czasie drugiego lotu rakieta ta wyniosła sondy NASA, które miały lecieć w kierunku Marsa.

Podczas tego startu pierwszy stopień rakiety nazwany Never Tell Me The Odds został odzyskany, a później poddał renowacji, co umożliwiło właśnie jego ponowne użycie w tej ostatniej, najnowszej misji.

Mimo, że ta ostatnia misja Blue Origin nie przebiegła w pełni zgodnie z planem, to firma wykazała się możliwością odzyskiwania i ponownego wykorzystywania rakiet, co jest kluczowe dla obniżenia kosztów misji kosmicznych.

Z punktu widzenia AST Space Mobile, ok, był to smutny wypadek, jednak strata jednego satelity nie powoduje, że rezygnują oni z planów rozbudowy swojej konstelacji, więc tutaj też nie jest to jakiś wielki problem.

A Blue Origin jednak dąży do tego, aby stać się jednym z głównych dostawców usług w wynoszeniu ładunków dla NASA.

Niedawno Blue Origin ukończyło testy pierwszego modelu swojego lądownika księżycowego, który ma zostać wystrzelony jeszcze w tym roku, co prawda na razie bez załogi, dlatego że NASA ma korzystać z usług firmy Blue Origin, częściowo też właśnie w ramach misji Artemis.

Trzeba też zwrócić uwagę na fakt, że mimo, że dla Blue Origin było to historyczne wydarzenie, to ich konkurencja, czyli SpaceX, już od lat z powodzeniem odzyskuje, ponownie wykorzystuje swoje rakiety Falcon 9.

Widać więc, że tutaj sytuacja się zagęszcza, konkurencja jest coraz mocniejsza.

I moim zdaniem jest to dobre, bo mając kilka różnych firm, mając konkurencję, to mamy i rozwój i w efekcie albo lepszą jakość, albo niższe ceny, albo jedno i drugie.

Tak przy okazji wspominania SpaceX, warto wspomnieć o innej firmie należącej do Elona.

W ostatnich dniach Tesla osiągnęła kamień milowy w Europie.

Czyli tak naprawdę chodzi o to, że jako pierwsza firma na naszym kontynencie uzyskała oficjalną zgodę na wprowadzenie systemu Full Self-Driving Supervised.

Na razie w Holandii.

Decyzja ta została ogłoszona 10 kwietnia przez holenderski urząd Erdbo.

Jest to tak naprawdę wynik ponad półtora rocznych testów, podczas których Tesla przeprowadziła ponad półtora miliona kilometrów jazd testowych na europejskich drogach.

Zorganizowała ponad 13 tysięcy przejazdów z udziałem klientów oraz przetestowała system w ponad 4,5 tysiąca różnych scenariuszy na torach próbnych.

Co ważne, system został zatwierdzony jako pomoc kierowcy na poziomie drugim, co oznacza, że kierowca musi być gotowy do natychmiastowego przejęcia kontroli nad pojazdem w każdej chwili.

Zgodnie z komunikatem RDW, system Full Self Drive Supervised Tesli nie jest systemem autonomicznej jazdy, a jedynie zaawansowanym systemem wspomagania kierowcy.

Tesla podkreśla ze swojej strony, że system został wyszkolony na miliardach kilometrów rzeczywistych danych jazdy i jest w stanie poruszać się po większości miejsc pod nadzorem kierowcy.

W praktyce oznacza to tyle, że kierowca nie musi trzymać rąk na kierownicy, ale musi być w pełni skoncentrowany i gotowy do interwencji.

Cena za dostęp do systemu w Holandii została ustalona na 99 euro miesięcznie dla standardowych subskrybentów, 49 euro dla właścicieli, którzy wcześniej zakupili pakiet Enhanced Autopilot oraz 7,5 tys. euro za jednorazowy zakup.

Tesla zapowiedziała, że system zacznie być wdrażany do pojazdów w Holandii już wkrótce, a właściciele samochodów wyposażonych na najnowszy komputer AI-4 będą pierwszymi, którzy dotrzymają tą aktualizację.

Co istotne, Tesla liczy na to, że zatwierdzenie systemu w Holandii będzie wzorem dla innych krajów europejskich, które będą mogły uznać holenderską decyzję i przyspieszyć proces wprowadzania systemu Full Self-Drive Supervised na swoich terenach.

Według zapowiedzi pełna harmonizacja na poziomie Unii Europejskiej może nastąpić już latem tego roku, co powinno otworzyć drogę do szybkiego wdrożenia systemu w takich krajach jak np. Niemcy, Francja czy Włochy.

Warto podkreślić, że Full Self Drive Supervised w Europie różni się od wersji amerykańskiej.

Europejska wersja została dostosowana do znacznie surowszych wymogów bezpieczeństwa.

Tesla przeprowadziła intensywne testy i dostosowała system do lokalnych przepisów, co było kluczowe dla uzyskania akceptacji holenderskich regulatorów.

Holenderskie zatwierdzenie to tak naprawdę nie tylko sukces Tesli,

ale też sygnał dla innych producentów, że europejskie regulacje, europejskie przepisy, mimo że są restrykcyjne, to nie są niemożliwe do osiągnięcia.

Dla Tesli z drugiej strony, prowadzenie systemu Full Self Drive Supervised na rynek europejski ma ogromne znaczenie strategiczne.

System ten bowiem jest kluczowym elementem długoterminowej wizji firmy, która zakłada, że samochody Tesli nie tracą na wartości jako sprzęt, ale zyskują na wartości właśnie dzięki aktualizacjom oprogramowania.

Sam Elon ma w swoim pakiecie wynagrodzenia można powiedzieć kamień milowy związany z liczbą aktywnych subskrypcji.

Aktualnie mamy milion aktywnych, ale cel to aż 10 milionów.

I otwarcie rynku europejskiego może znacząco przyspieszyć osiągnięcie przez Tesla tego celu, czyli tak naprawdę zyskanie przez Elona dużo większych pieniędzy.

Należy też zwrócić uwagę na to, jak Tesla radzi sobie z konkurencją.

Bo nie jest tak, że w Europie tylko Tesla nad tym pracuje, nikt inny.

Jest wiele firm, które pracują nad systemami autonomicznej jazdy, ale większość z nich opiera się na kombinacji różnych czynników, podczas gdy Tesla starawia na kamery i sztuczną inteligencję.

I to podejście

które jest uznawane przez wielu za lekko myślne, jest mocno kontrowersyjne.

To jednak okazało się wystarczające, żeby przekonać holenderskich regulatorów.

Co więcej, według zapowiedzi Tesli, ich system będzie dostępny dla mniej więcej 100 tysięcy samochodów, jeżeli chodzi o Model 3 i Model Y w Holandii, co stanowi znaczną część lokalnego rynku.

To co obserwujemy to pierwszy krok w kierunku szerszego wdrażania zaawansowanych systemów wspomagania kierowcy na naszym europejskim kontynencie.

A sama Tesla udowodniła, że jej podejście oparte na kamerach i AI jest wystarczające, żeby spełnić europejskie normy.

Jeżeli proces uznania holenderskiej decyzji przez inne kraje przebiegnie sprawnie, to już niedługo kierowcy w całej Europie mogą zyskać dostęp do Tesli z systemem Full Serve Drive Supervised, a to może przyspieszyć transformację rynku motoryzacyjnego,

No i wymusić bardziej zdecydowane działania ze strony konkurencji, bo inaczej po prostu konkurencja zostanie daleko, daleko w tyle za Teslą, a tego raczej nikt z konkurencji by nie chciał.

Wspominałem o tym, że system full self-drive Tesli różni się między Europą a Stanami Zjednoczonymi.

Podobnie różnice widzimy w wizji przyszłości technologicznej oraz roli

jaką sztuczna inteligencja powinna odgrywać w tej przyszłości pomiędzy właśnie Europą a Stanami Zjednoczonymi.

Zacznijmy od Europy.

Mistral AI, czyli jedna z wiodących europejskich firm zajmujących się sztuczną inteligencją, opublikowała niedawno raport zatytułowany European AI.

A Playbook to Own It.

Dokument ten jest nie tylko teoretycznym rozważaniem, ale też praktycznym przewodnikiem, który ma pomóc Europie stać się samowystarczalnym mocarstwem w dziedzinie sztucznej inteligencji.

Według firmy Mistral Europa ma ogromny potencjał.

Ma światowej klasy ekosystem akademicki,

jest zaangażowana w technologię skoncentrowaną na człowieku, ma duży, można powiedzieć olbrzymi, jednolity rynek, bo to jest ponad 450 milionów ludzi.

Więc pytanie nie brzmi, czy Europa może konkurować, ale jak przekształcić te atuty w spójną, samowystarczalną potęgę w dziedzinie AI.

Raport Mistral AI podkreśla, że Europa musi przyspieszyć rozwój i adopcję sztucznej inteligencji, przyciągać i zatrzymywać najlepsze talenty, uprościć regulacje.

I tutaj mówimy o uproszczeniu bez rezygnacji z wartości, ale po prostu o usunięciu takich blokad regulacyjnych.

oraz też zmobilizowaniu inwestycji publicznych i prywatnych, aby budować lokalną infrastrukturę AI.

Według firmy Mistral kluczowe jest stworzenie spójnego, zunifikowanego systemu, który pozwoli firmom skalować się w ramach jednolitego rynku bez biurokratycznych barier.

I tutaj Mistral proponuje konkretne rozwiązanie, np. takie jak stworzenie centralnego wielojęzycznego portalu dla developerów AI, który ułatwi generowanie standardozwanych raportów, dostęp do wskazówek w czasie rzeczywistym, czy automatyzację procesów zgodności z przepisami takimi np. jak AI Act czy GDPR.

Wśród propozycji w raporcie znajdują się też takie jak uproszczenie europejskiego systemu regulacyjnego,

stworzenie jednolitego rejestru do automatycznego uznania aktów korporacyjnych we wszystkich państwach członkowskich Unii Europejskiej, wprowadzenie europejskiego paszportu bankowego dla firm, czy ułatwienie procedur związanych z zatrudnieniem talentów spoza Europy.

Mistral podkreśla, że Europa musi działać szybko i spójnie, aby nie zostać w tyle za globalnymi liderami.

Z drugiej strony mamy podejście amerykańskie.

Palantir Technologies, firma znana z zaawansowanych rozwiązań elitycznych dla sektorów obronnego i rządowego, opublikowała manifest zatytułowany The Technological Republic.

Dokument ten, będący tak naprawdę skrótem książki Aleksa Karpa, współzałożyciela Palantir, przedstawia wizję, w której elita technologiczna Stanów Zjednoczonych ma moralny obowiązek uczestniczenia w obronie kraju.

Pan Karp argumentuje, że Dolina Krzemowa zawdzięcza swój sukces Stanom Zjednoczonym i powinna aktywnie wspierać obronność narodową, zwłaszcza w erze rosnącego znaczenia sztucznej inteligencji i oprogramowania jako narzędzi twardej siły.

Manifest opublikowany przez Palantir podkreśla, że era odstraszania nuklearnego dobiegła końca, a na horyzoncie pojawia się nowa era odstraszania oparta na sztucznej inteligencji.

Zwracają też oni uwagę, że pytanie nie brzmi czy broń oparta o AI zostanie stworzona, a raczej kto ją stworzy i w jakim celu.

Zdaniem firmy Palantir Stany Zjednoczone nie mogą sobie pozwolić na bierne obserwowanie jak przeciwnicy rozwijają technologię o krytycznym znaczeniu dla bezpieczeństwa narodowego.

Nawołują oni również do powszechnej służby wojskowej, argumentując, że społeczeństwo powinno rozważyć odejście od armii ochotniczej i angażować wszystkich obywateli w ochronę kraju.

No tak, tak, wiem.

Brzmi to dość dystopijnie.

Ale to jeszcze nie koniec.

Pan Karp krytykuje też współczesną kulturę polityczną.

Jego zdaniem zbyt często skupia się ona na psychologizacji polityki i niszczeniu reputacji osób publicznych, zamiast na realnych działaniach na rzecz bezpieczeństwa i postępu.

Według niego Stany Zjednoczone dzięki swojej sile i innowacyjności zapewniły światu niemal stulecie względnego pokoju.

No...

Tutaj bym się nie zgodził, no ale dobra.

A teraz według niego muszę stawić czoła nowym wyzwaniom, takim właśnie jak rosnąca rola AI w obronności.

Czyli widzimy tutaj na przykładzie dwóch dokumentów, obu mówiących o AI, jak różne regiony świata podchodzą do kwestii rozwoju technologicznego i sztucznej inteligencji.

Europa to spójność, regulacje wartości, a Stany Zjednoczone to

Przynajmniej według Palantir to obronność, szybkość działania, moralny obowiązek elity technologicznej wobec kraju.

To pokazuje, że różnimy się bardzo pomiędzy tym, jak patrzymy na świat, ale też pokazuje, że sztuczna inteligencja będzie odkrywać kluczową rolę w kształtowaniu przyszłości zarówno Europy, jak i Stanów Zjednoczonych.

Palantir, jak to Palantir, znany jest z, powiedziałbym, luźnego podejścia do kwestii praw obywatelskich, prywatności, bezpieczeństwa ludzi i tak dalej.

Ale mamy też na przykład przykład firmy Antropic, czyli tych, którzy stworzyli Cloda.

Tutaj widać, że w Ameryce nie wszyscy myślą tak samo.

Gdyby ktoś nie wiedział,

nie czytał wiadomości albo nie słuchał wcześniejszych odcinków podcastu i nie wiedział, to cały czas mamy trwający spór pomiędzy firmą Antropic a Pentagonem.

Wszystko zaczęło się od kontraktu o wartości 200 milionów dolarów, który został podpisany w 2025 roku, który zakładał integracji modeli językowych CLOT, czyli właśnie modeli opracowanych przez firmę Antropic, z amerykańskimi systemami informatycznymi w sektorze obronnym.

Jednak wkrótce po podpisaniu umowy pojawiły się poważne rozbieżności pomiędzy firmą a Pentagonem.

Antropic, który tak naprawdę został założony przez byłych pracowników OpenAI, od początku narzucał restrykcyjne zasady dotyczące wykorzystania swoich modeli, szczególnie w kontekście inwigilacji czy zastosowań militarnych.

No i tutaj na pewno widzicie drobną różnicę w podejściu, że tak to delikatnie powiem, jeżeli chodzi o Antropic i Palantir.

Firma Antropic argumentowała, że nie może się zgodzić na wykorzystanie swojej technologii do masowej inwigilacji wewnętrznej, ani np. do tworzenia autonomicznej broni, która podejmie decyzję bez udziału człowieka.

Pentagon z kolei uważał, że instytucje państwowe powinny mieć swobodę we wdrażanie komercyjnych technologii tak długo, o ile odbywa się to w granicach amerykańskiego prawa.

Koniec końców, na początku tego roku konflikt eskalował do momentu, w którym Antropik został wpisany na listę zagrożeń dla łańcucha dostaw amerykańskich, co oznaczało, że firma została uznana za niespełniającą norm bezpieczeństwa narodowego, co w efekcie zablokowało jej dostęp do kontraktów obronnych i mogło ją docelowo pozbawić miliardów przychodów z takich kontraktów.

Antropic nie pozostało tej bierne.

Firma zaskoczyła decyzję do sądu, argumentując, że narusza ona wolność słowa oraz prawo do rzetelnego procesu.

W ogóle tutaj jest taka śmieszna sytuacja, że w jednym z wniosków sądowych Antropic domagało się tymczasowego wstrzymania decyzji do czasu rozpatrzenia sprawy.

Jednak amerykański sąd apelacyjny w Waszyngtonie nie zablokował decyzji, co tak naprawdę stanowi korzystne rozstrzygnięcie dla administracji rządowej.

W międzyczasie jednak Sąd Federalny w Kalifornii wydał czymczasowe postanowienie blokujące wykonanie decyzji Pentagonu, więc w efekcie mamy sytuację, w której dwa różne sądy wydają dwa sprzeczne orzeczenia w tej samej sprawie.

Kolejną ciekawostką jest fakt, że Microsoft, czyli jeden z gigantów technologicznych, stanął po stronie firmy Antropic.

Zrobili to składając w sądzie tzw. opinię przyjaciela sądu.

Microsoft podkreślił, że wydanie tymczasowego zakazu jest konieczne, aby uniknąć poważnych zakłóceń dla dostawców, którzy musieliby w krótkim czasie przebudować swoje rozwiązania oparte o produkty Antropic.

Firma argumentowała również, że czasowe wstrzymanie decyzji pozwoliłoby wynegocjować rozwiązanie, które jednocześnie utrzyma dostęp wojska do zaawansowanej technologii, ale zapewni też, że sztuczna inteligencja nie będzie wykorzystywana do masowej inwigilacji ani do działań wojennych bez kontroli człowieka.

Jak sami widzicie, to nie jest spór, który dotyczy tylko kwestii kontraktowych.

Tutaj mamy spór tak naprawdę o to, kto ma prawo wyznaczać granice użycia modeli AI.

I tutaj w grę wchodzi państwo, polityka, wojsko.

Anthropic jest firmą, która konsekwentnie buduje swój wizerunek skoncentrowany na bezpieczeństwie, prywatności, sterowalności AI.

Anthropic od samego początku stoi na stanowisku, że systemy społeczne i polityczne mogą nie być gotowe na konsekwencje potęgi technologicznej, jaką niesie ze sobą rozwój AI.

Więc jest to takie fundamentalne, wręcz bym powiedział, pytanie, w którą stronę to można iść.

Z punktu widzenia etyki i bezpieczeństwa instytucje państwowe mają prawo robić, co chcą, wykorzystując technologię, czy nie?

Czy instytucje państwowe mogą mieć dostęp do najnowocześniejszych technologii, aby zapewnić bezpieczeństwo narodowe?

czy też może ona zostać wykorzystana w sposób szkodliwy do społeczeństwa pod właśnie płaszczykiem zapewnienia bezpieczeństwa.

Więc jest to bardzo ciekawy spór i podejrzewam, że wiele osób, ale też wiele firm czeka na to, jak to się wszystko rozstrzygnie.

Ok, czas zakończyć tą dygresję i powrócić do tematu Palantira i ich manifestu.

Manifest ten nie tylko skłonił firmę Mistral AI do napisania swojego raportu.

Między innymi wywołał on też dyskusję w Wielkiej Brytanii.

Jest to dyskusja na temat zależności technologicznej Wielkiej Brytanii od Stanów Zjednoczonych.

A dlaczego?

Właśnie chodzi o to, że manifest Palantir otwarcie promuje ideę państwa inwigilacyjnego oraz dominację USA, jeżeli chodzi o broń opartej o AI.

Więc dokument ten w Wielkiej Brytanii został określony przez niektórych komentatorów jako wręcz technofaszystowski, a brytyjscy posłowie

nie pozostali wobec tego obojętni i wielu z nich stwierdziło, że Palantir jest całkowicie nieodpowiedni do pracy z najbardziej wrażliwymi danymi obywateli.

A o co chodzi z tymi danymi obywateli?

Chodzi właśnie o to, że Palantir ma podpisane już umowy z brytyjskim rządem na kwotę ponad 500 milionów funtów i wśród tych kontraktów znajduje się m.in. umowa np. z brytyjskim systemem upieki, czyli NHS,

I tutaj jest największy problem i największe kontrowersje, ponieważ NHS operuje jednak bardzo wrażliwymi danymi zdrowotnymi.

Więc krytycy tej umowy podkreślają, że powierzenie danych zdrowotnych obywateli w firmie o takim profilu jak Palantir jest nie tylko niepokojące, ale też bardzo, bardzo ryzykowne.

W odpowiedzi na ten kontrowersyjny manifest Palantira, brytyjscy politycy i organizacje pozarządowe, na przykład takie jak Open Rights Group, wzywają rząd brytyjski do naśladowania działań Unii Europejskiej, aby dążyć w kierunku suwerenności cyfrowej.

Chodzi o to, że kraje takie jak Niemcy, Francja, Holandia, Dania,

Między innymi inwestują w otwarte technologie i współpracę międzynarodową właśnie po to, aby zmniejszyć swoją zależność od amerykańskich gigantów technologicznych.

Tutaj mamy na przykład rezygnację z Microsoftu na rzecz Linuxa, o czym wspomniałem, przejście na rozwiązania open source i tym podobne rozwiązania.

W Wielkiej Brytanii obawy dotyczą nie tylko kwestii prywatności, ale też bezpieczeństwa narodowego.

Zależność od kilku wielkich firm technologicznych jest postrzegana jako zagrożenie, które należy pilnie rozwiązać.

W obliczu tych wszystkich wydarzeń Wielka Brytania stoi w tym momencie na takim, trochę tak na rozdrożu, bo tak naprawdę muszą zdecydować, czy chcą kontynuować współpracę z firmami takimi jak Palantir.

gdzie przez lata jednak Wielka Brytania żyła bardzo blisko ze Stanami Zjednoczonymi, ale w tym momencie ryzykują przez to utratę kontroli nad swoimi danymi, ale też ryzykują zależność technologiczną od Stanów Zjednoczonych i ryzykują, że kiedyś mogą po prostu podpaść na tyle, że Stany Zjednoczone wyłączą im system i będzie pozamiatane.

Albo też mogą podążać śladami Unii Europejskiej i inwestować we własne, suwerenne rozwiązania technologiczne.

Ta decyzja będzie miała, moim zdaniem przynajmniej, kluczowe znaczenie nie tylko dla przyszłości brytyjskiej technologii, ale też dla ochrony prywatności, a może przede wszystkim ochrony prywatności i bezpieczeństwa obywateli.

Ta decyzja i obecna sytuacja w ogóle pokazuje też, że

Wielka Brytania w tym momencie, kiedy jakby nie patrzeć, jest częścią Europy, a jednocześnie przez swoje własne, moim zdaniem głupie wybory, nie jest częścią Unii Europejskiej, postawiła się w takiej trochę niezręcznej sytuacji, bo Brytyjczycy liczyli na to, że ich związek ze Stanami im pomoże, a teraz tak naprawdę ich bliski związek ze Stanami jest kulą u nogi,

a największą szansą dla nich jest Unia Europejska, na którą sami tak strasznie narzekali i z której sami wyszli.

Taki trochę psztyczek w nos od historii.

Z drugiej strony nie jest tak, że w Wielkiej Brytanii nic się nie dzieje.

Niedawno został ogłoszony

Fundusz Sovereign AI Fund jest to fundusz o wartości 500 milionów funtów, który w założeniu ma umocnić pozycję Wielkiej Brytanii w wyścigu o globalną dominację w dziedzinie sztucznej inteligencji.

Fundusz ten został oficjalnie zapowiedziany przez sekretarz stanu do spraw nauki, innowacji i technologii podczas ostatniego wydarzenia zorganizowanego przez brytyjską firmę Wave, specjalizującą się w AI dla motoryzacji.

Co ważne, ten fundusz to nie tylko pieniądze.

To ma być kompleksowe wsparcie dla brytyjskich startupów, które ma objąć takie rzeczy jak dostęp do najpotężniejszych superkomputerów w kraju, wsparcie badawczo-rozwojowe, ale też pomoc w walce czy nawigowaniu po regulacjach i możliwości współpracy z rządem, jeżeli chodzi o zamówienia publiczne.

Jednym z kluczowych celów tego funduszu jest zredukowanie luki pomiędzy badaniami a ich komercjalizacją, zwłaszcza jeżeli chodzi o komercjalizację na dużą skalę.

Wielka Brytania uważa, że ma ogromny potencjał w dziedzinie AI, ale jednocześnie wiele firm boryka się z trudnościami w przejściu od fazy badawczej do sukcesu rynkowego.

No tutaj taka lekka dygresja, to chyba nie tylko problem brytyjski akurat.

Anyway, fundusz ten ma to zmienić.

Ma on działać jak fundusz Venture Capital, ale z mocą i pomocą państwa.

To oznacza nie tylko inwestycje finansowe, ale też dostęp do zasobów i do ułatwień, jeżeli chodzi o przepisy.

Brytyjski rząd zdaje sobie sprawę, że kluczem do sukcesu firm jest nie tylko wczesne wsparcie, ale też pomoc w skalowaniu się i w walce z konkurencją na globalnym rynku.

Dlatego ten fundusz ma działać szybko, sprawnie i bez zbędnej biurokracji.

Dodatkowo

Fundusz ten ma oczywiście wpływać na aspekt suwerenności technologicznej.

Koniec końców Wielka Brytania chciałaby uniezależnić się od zagranicznych dostawców technologii AI, bo, jak mówiłem, jest to ważne w kontekście bezpieczeństwa narodowego.

Dzięki temu funduszowi rząd brytyjski ma nadzieję budować własne niezależne zdolności w kluczowych dziedzinach technologicznych.

Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem rządu, to Wielka Brytania może stać się jednym z globalnych liderów w dziedzinie sztucznej inteligencji, a brytyjskie startupy będą miały realne szanse na konkurencję z największymi graczami na świecie.

Czy tak się stanie?

No cóż, trudno powiedzieć, czas pokaże.

Fajnie, że coś robią.

Przynajmniej z mojego osobistego punktu widzenia, no bo jednak żyję na tej wyspie, więc...

będzie to miało też wpływ mniej lub bardziej bezpośredni na to, na mnie i można powiedzieć na moje życie zawodowe, bo jednak pracuję w IT, więc tutaj mogę z tego skorzystać, jeżeli dobrze pójdzie, ale mogę też na tym może nie tyle nie stracić, co nie zyskać.

Zobaczymy jak wyjdzie w praktyce.

Tak czy siak, ważne, że coś robią, coś kombinują,

A co z tego wyjdzie, to tak naprawdę dopiero pokaże przeszłość.

A skoro jesteśmy tak głęboko w temacie AI, to może odejdźmy troszkę od polityki i AI i Atlassian.

W ostatnich tygodniach firma Atlassian wprowadziła kilka zmian i nowości, które mogą mieć wpływ na użytkowników, ale też firmy korzystające z ich narzędzi, takich właśnie jak Jira czy Confluence.

Chodzi o to, że na początku kwietnia

Atlassian ogłosił wprowadzenie nowych narzędzi AI oraz nowych agentów, które według nich mają przekształcać dane wizualne aktywa i aplikacje.

Tak to się ładnie nazywa.

Jednym z takich narzędzi jest Remix, który aktualnie znajduje się w fazie otwartej wersji bety.

Umożliwia on przekształcenie danych i informacji przechowywanych w Confluence w różnorodne wizualne formy, np. wykresy czy grafiki.

Co ciekawe, Remix samodzielnie sugeruje, który format wizualny będzie najbardziej odpowiedni dla danych, czyli tutaj nie trzeba tego wiedzieć, nie trzeba korzystać z zewnętrznych aplikacji.

Dodatkowo Atlassian wprowadził trzy nowe agenty third party, które działają w ramach Confluence.

Pierwszy z nich łączy użytkowników z narzędziem Lovable, co umożliwia przekształcanie pomysłów i danych produktowych działających prokototypy.

Drugi agent to współpraca z Replit, czyli konwersja dokumentacji technologicznej w aplikacje startowe, a trzeci agent to współpraca z Gamma, czyli tworzenie prezentacji i materiałów szkoleniowych.

Wszystkie te narzędzia

docelowo mają zintegrować AI atlazjanowe w istniejące workflow'y, co ma docelowo pozwolić zespołom skupić się na tworzeniu nowej generacji produktów i nowych doświadczeń.

No wiem, taki trochę bełkot marketingowy, no ale zobaczymy w praktyce.

Z drugiej strony atlazjan wprowadza zmiany w polityce dotyczącej wykorzystania danych klientów, jeżeli chodzi o trenowanie swoich modeli AI.

Od 17 sierpnia tego roku firma będzie korzystać z metadanych oraz treści aplikacji pochodzących z Jira, Confluence i innych swoich usług chmurowych, aby ulepszać swoje modele sztucznej inteligencji.

Według nich zmiany mają dotknąć około 300 tysięcy klientów.

W zależności od poziomu subskrypcji użytkownicy będą mieli różne możliwości zarządzania tym, jak ich dane są wykorzystane.

Użytkownicy korzystający z planów Free, Standard i Premium

nie będą mogli zrezygnować z niektórych programów udostępniania metadanych.

Klienci korzystający z planu Enterprise będą mieli możliwość ręcznego wycofania się z udostępniania danych.

Więc mamy tutaj takie dość kontrowersyjne podejście, nawet nie do końca legalne w Unii Europejskiej,

Bo mamy podejście, że z założenia wszyscy się zgadzają i muszą się wycofać z tego projektu ręcznie, czyli nie wyrazić swojej zgody, a wręcz bym powiedział wycofać domniemaną zgodę.

A z tego co pamiętam w Unii Europejskiej założenie jest takie, że jest domniemanie niezgody, chyba że się zgodzimy.

Jakie dane chce wykorzystywać Atlassian?

No cóż, Atlassian dzieli dane na dwie główne kategorie.

Metadane i dane aplikacyjne.

Metadane to zanonimizowane sygnały, takie jak wskaźniki czytelności, złożoności, wskaźniki podobieństwa semantycznego, czasy zakończenia interakcji, czy wartości SLA w DZIR-ze.

Z kolei dane aplikacyjne to są treści generowane przez użytkowników, czyli np. tytuły stron w Confluence, zawartość stron w Confluence, ale też tytuły i opisy zadań w DZIR-ze, komentarze,

ale też niestandardowe nazwy emoji, statusów czy przepływów pracy, czyli workflow.

Przed wykorzystaniem danych do trenowania modeli EA, Atlassian zapewnia, że zostaną one poddane procesom anonimizacji, agregacji i zostaną one zabezpieczone odpowiednimi środkami ochrony.

Pytanie, co to są według nich odpowiednie środki ochrony.

Jednocześnie atlezja informuje, że zamierza przechowywać te dane przez okres do 7 lat.

Co... no...

Powiedzmy, że ktoś im się włamie i będzie mógł zgarnąć wszystkie dane klientów z okresu 7 lat, a nie zostaną one idealnie zanonimizowane.

No nie wiem.

Powiem szczerze, nie jestem do końca przekonany.

I chyba nie tylko ja, no ale... Cóż...

Atlassian stawia na integrację narzędzi AI.

Chce ludzi przekonać, że ma to na celu ułatwienie pracy zespołu, skupieniu się ludzi na tworzeniu innowacyjnych rozwiązań.

Wprowadza zmiany, które mają według nich poprawić doświadczenia AI dla wszystkich klientów.

Ale czy taka polityka, zwłaszcza to typowe wdrażanie by default wszystkich do pobierania danych przysporzy im nowych klientów?

Nie jestem przekonany.

Naprawdę nie jestem przekonany, czy tak będzie.

I to by było chyba na tyle w tym odcinku.

Wyszedł dość przyjemny czasowo.

Mam nadzieję, że interesujący dla Was.

Owszem, trochę przypadkiem wyszedł taki bardzo monotematyczny, bo bardzo dużo o AI.

No ale tak wyszło.

Na przyszły tydzień mam kilka tematów, może odrobinę związane z AI, ale tylko troszkę, więc następny odcinek będzie dużo dalej od tego tematu, obiecuję.

Dziękuję za wspólnie spędzony czas i zachęcam.

do kontaktu, czy to na Signalu, czy na Telegramie.

Jak się ze mną skontaktować?

Jest wszystko w opisie.

Albo do wysłania maila.

Jeżeli chcecie usłyszeć o jakichś konkretnych tematach, macie jakieś pomysły, albo jakieś zażalenia, albo chcecie powiedzieć mi po prostu, żebym skończył z tym nagrywaniem, lub też powiedzieć, że jednak fajnie to brzmi, zapraszam do kontaktu jeszcze raz.

I do usłyszenia za tydzień.