Dzień dobry, nazywam się Marcin Lis i zapraszam do wysłuchania kolejnego odcinka podcastu What the Fox Says.

Dziś będzie trochę o zielonej energii, trochę o samochodach, trochę o kosmosie i jak to często w ostatnich odcinkach, trochę o sztucznej inteligencji.

Na początek mały follow-up do odcinka 11 tego sezonu.

Mówiłem wtedy m.in. właśnie o problemach energetyki wiatrowej w Stanach Zjednoczonych.

I teraz chciałem powiedzieć o projekcie Coastal Virginia Offshore Wind, który właśnie wygenerował swoją pierwszą energię elektryczną.

Jest to projekt realizowany przez Dominion Energy.

I to właśnie ten projekt ma szansę zostać największą farmą wiatrową w Stanach Zjednoczonych.

Pierwsza porcja energii została wyprodukowana i dostarczona do sieci zgodnie z planem, co zostało potwierdzone nawet przez samego prezesa.

W swoim poście na LinkedIn prezes Dominion Energy napisał, że ten projekt jest kluczowym elementem strategii energetycznej w Virginia, która zakłada wykorzystanie różnych źródeł energii.

To tak naprawdę nie tylko krok dla Virginia, ale duży krok dla całych Stanów Zjednoczonych.

Cała farma wiatrowa ma moc 2,6 GW i znajduje się mniej więcej 45 km od wybrzeża Virginia Beach.

Budowa rozpoczęła się w 2024 roku, aktualnie ukończono jest mniej więcej 70%.

Mamy też już dwie turbiny Symius Gamesa o mocy 14 MW każda, które są już postawione.

Jedna z nich właśnie generuje już energię, a w międzyczasie trwa montaż trzeciej turbiny.

Wszystkie turbiny mają zostać do końca tego roku uruchomione, a pełne zakończenie projektu jest zaplanowane na początek 2027 roku.

A czemu o tym mówię?

No właśnie wynika to z tego odcinka 11.

Dla przypomnienia, w grudniu 2025 roku Departament Spraw Wewnętrznych Stanów Zjednoczonych nakazał wstrzymanie prac na morzu dla pięciu projektów farm wiatrowych.

Wśród tych pięciu projektów był właśnie projekt Dominion Energy.

Dominion Energy jako pierwsza firma złożyła pozew przeciwko tej decyzji.

W styczniu 2026 Sąd Federalny wydał nakaz wstrzymania decyzji administracji Donalda Trumpa, co pozwoliło na wznowienie pracy.

Ostatecznie...

Wszystkie pięć farb wiatrowych otrzymało zgody na kontynuację budowy.

Co do samego tego projektu, jego koszt początkowo był szacowany na niecałe 10 miliardów dolarów, jednakże z powodu taryf, ale też nakazów wstrzymania pracy wzrósł on do planowanych teraz 11,5 miliarda dolarów.

Po pełnym uruchomieniu farma będzie w stanie zasilić mniej więcej 650-660 tysięcy gospodarstw domowych, a szacuje się, że w ciągu pierwszej dekady działania pozwoli ona zaoszczędzić klientom aż 3 miliardy dolarów na cenach prądu.

Dzięki temu, że już działa, projekt ten pokazuje, że mimo wyzwań politycznych i ekonomicznych można w Stanach

zrobić taką inwestycję i można to zrobić tak, żeby było to też opłacalne i to opłacalne nie tylko dla firmy, która to buduje, dla inwestora, ale też opłacalne dla klientów.

Teraz temat o piractwie i bezpieczeństwie.

W ostatnich dniach Irlandzki Sąd Najwyższy podjął decyzję, która może mieć znaczące konsekwencje dla, powiedzmy, fanów nielegalnego strumieniowania telewizji online.

Chodzi o, jak to się ładnie tutaj mówi, dodgy boxes, czyli takie urządzenia umożliwiające dostęp do płatnych kanałów telewizyjnych bez konieczności płacenia opłat abonamentowych, czyli po prostu piractwo.

Sędzia irlandzki nakazał Revolut Bank, czyli dostawcy kont bankowych, udostępnienie nazwisk i adresów 304 użytkowników oraz 10 sprzedawców tych nielegalnych usług w sprawie

która została założona przez Sky UK Ltd.

wraz ze Sky Ireland Ltd.

i Sky Subscribers Service Ltd.

Sky od dawna walczył z procederem nielegalnego udostępniania swoich treści.

Sam wniosek został złożony w związku z trwającym śledztwem dotyczącym niejakiego Dawida Dunbara, mieszkańca hrabstwa Wexworth, który prowadził nielegalną usługę, gdzie sprzedawał właśnie dostęp do telewizji online.

Za roczną subskrypcję brał kwotę od 80 do 100 euro.

I co ciekawe, większość płatności realizował za pośrednictwem konta w rewolucie.

Sam Dunbar zgodził się na wyrok w wysokości prawie pół miliona euro za swoją działalność naruszającą prawa autorskie.

Jego konto w Revolut zostało zamknięte, ale analiza wyciągów bankowych wykazała, że w przeciągu ostatnich trzech, trzech i pół roku otrzymał od różnych osób łącznie mniej więcej 200 tysięcy euro.

I tutaj część to było bezpośrednio od klientów, a część to od podsprzedawców, którzy od niego kupowali to i dalej sprzedawali.

Więc trudno powiedzieć, czy wyszedł na tym na plus, przynajmniej patrząc na rewoluta, ale nie musiało to być jedyne konto, na którym miał kasę z tego procederu.

W związku z tym, że właśnie pan Dunbar nie był jedynym sprzedawcą, ale też byli pozostali, dlatego dane ludzi, którzy wpłacali mu pieniądze, mają zostać udostępnione w Sky na podstawie wyroku sądu.

Sky ma wykorzystać te dane jedynie w celu szczęścia postępowań przeciwko domniemanym naruszycielom, czyli innym sprzedawcom, ewentualnie kupującym.

Aczkolwiek co do tego nie jestem pewien, czy akurat według irlandzkich przepisów kupowanie nielegalnej usługi też jest karalne.

Tutaj musiałby się wypowiedzieć ktoś mieszkający w Irlandii i znający te przepisy.

Ale myślę, że nawet jeśli nie jest to samo, dostanie wezwania choćby do złożenia zeznań czy wyjaśnienia na swój własny, prywatny, domowy adres.

Może wielu potencjalnych klientów, czy powiedzmy obecnych klientów tego pana odstraszyć od takich pomysłów przyszłości.

A rewolut?

No cóż.

Revolut jest bankiem.

Jako taki jest zobowiązany do przestrzegania przepisów, więc jeżeli sąd wydał mu nakaz, no to firma Revolut nie miała zbyt wiele do powiedzenia, czy chcą to zrobić, czy nie, czy im się to podoba, czy nie.

Po prostu byli do tego zobowiązani prawnie.

I to tyle.

Niewiele mogli tutaj zrobić.

Aczkolwiek z drugiej strony nie widzę też powodu, dla którego mieliby chcieć chronić kogoś, kto zarabiał nielegalnie.

Więc ciężko powiedzieć.

Sam rewolut zachował neutralne stanowisko.

Nie wypowiadał się ani za, ani przeciw.

Uznali, że jak będzie wyrok, to wtedy zrobią to, co zostanie zasądzone.

No i takie jest ich podejście.

Czas na kolejny follow-up, tym razem do odcinka 12 tego sezonu.

W odcinku 12 mówiłem m.in. o tym, że SpaceX planuje umieścić na orbicie milion satelitów w celu zbudowania systemu orbitalnych centrów danych.

Temat ten zyskuje mocno popularności, a jednym z liderów w tej dziedzinie jest aktualnie startup StarCloud, który niedawno osiągnął wycenę przekraczającą miliard dolarów.

StarCloud to, jak mówiłem, startup, został założony w styczniu 2024 roku.

Postanowili oni właśnie przenieść centra danych w przestrzeń kosmiczną.

Na początku ich pomysł spotkał się z pewną dawką sceptycyzmu, ale powoli zaczął nabierać realnych kształtów.

W listopadzie 2025 roku StarCloud wystrzelił swojego pierwszego statelitę, nazwanego StarCloud-1.

który został wyposażony w procesor Nvidia H100.

Był to pierwszy krok w kierunku udowodnienia, że zaawansowane obliczenia, takie jak na przykład trenowanie modeli AI, są w kosmosie w ogóle możliwe.

Co więcej, firma poinformowała, że udało im się przetrenować model językowy w przestrzeni kosmicznej.

Ale to nie koniec ich planów.

W tym roku, czyli w 2026 StarCloud zamierza wystrzelić StarCloud 2, który będzie miał moc obliczeniową 100 razy większą niż jego poprzednik.

Nowy satelita będzie wyposażony w najnowszy procesor Nvidia Blackwell B200, który obecnie jest uważany za najpotężniejszy czip AI na świecie.

StarCloud 2 ma również obsługiwać obciążenia klientów, co oznacza, że firma zaczyna komercyjnie wykorzystywać swoją technologię i będą chcieli na pewno na tym odpowiednio zarobić oczywiście.

Prawdziwym przełomem ma być jednak StarCloud 3, który ma już być nie takim pojedynczym satelitą, ale pełnowymiarowym centrum danych w kosmosie.

Ma to być trzytonowy statek kosmiczny o mocy 200 kW, który ma zostać wystrzelony za pomocą rakiety Starship od SpaceX.

Taki mały chichot historii.

CEO firmy StarCloud szacuje, że koszt energii dla centrum danych znajdującego się w kosmosie może wynosić zaledwie 5 centów za kilowatogodzinę.

Ma to uczynić je konkurencyjnym w stosunku do ziemskich centrów danych pod warunkiem, że koszt wynoszenia ładunku na orbitę nie będzie wynosić więcej niż 500 dolarów za kilogram.

Warto zauważyć, że StarCloud nie jest jedyną firmą, która inwestuje w centra danych.

Tak jak już mówiłem we wcześniejszym odcinku.

SpaceX również ma taki zamiar.

Dodatkowo Google też ma taki pomysł.

Ale też jest kilka mniejszych, prywatnych firm.

Etherflux, Ethero, Axiom Space.

Więc jest to pomysł, który spodobał się wielu firmom.

A dlaczego?

Po pierwsze, ziemskie centra danych borykają się z rosnącym zapotrzebowaniem na energię.

To łączy się z oporem lokalnych społeczności, które często nie chce mieć takich obiektów w swojej okolicy.

Po drugie obawiają się, że centrum danych tuż obok podniesie ceny prądu albo zmniejszy dostępność energii, więc tutaj napotykają na opór ludności.

W kosmosie nie ma tego problemu.

Po drugie w kosmosie nie ma problemu z chłodzeniem.

Jednakże pomimo optymizmu nie jest tak, że to jest takie proste.

Jest wiele wyzwań technicznych.

Co ciekawe, jednym z największych jest efektywne chłodzenie procesorów w przestrzeni kosmicznej.

Z jednej strony kosmos jest zimny, z drugiej strony nie możemy tak tego wszystkiego po prostu otworzyć.

StarCloud 2 ma zostać wyposażony w największy rozkładany radiator, jaki kiedykolwiek poleciał na prywatnym satelicie w kosmos.

Innym wyzwaniem jest synchronizacja wielu procesorów, a to jest niezbędne do obsługi dużych obciążeń obliczeniowych.

Aby tego dokonać musimy mieć albo bardzo duże statki kosmiczne, albo szybkie, niezawodne połączenia, najlepiej laserowe, pomiędzy małymi satelitami latającymi w formacji.

Prezes.

StarCloud przyznaje, że kosmiczne centra danych nie zastąpią ziemskich w najbliższych latach.

Według jego szacunków za 3 do 5 lat ekonomia może sprawić, że powoli kosmiczne centra danych zaczną przenosić korzyści.

Jednak w perspektywie 10 lat przewiduje on, że centra danych w kosmosie będą najszybciej rozwijającym się segmentem rynku.

Jak wspominałem na początku, StarCloud ma za sobą kilka ważnych kamieni milowych.

Nie tylko udowodnili, że procesory mogą działać w kosmosie, że można je w efektywny sposób wykorzystać, ale też zebrali dane na temat ich wydajności i niezawodności.

Są tu bardzo cenne dane, bo konkurencja ich nie ma.

To oznacza, że StarCloud w tym momencie jest krok przed konkurencją.

A to jest bardzo duży zysk.

Trzeba przyznać, że StarCloud to firma, która aktywnie chce tworzyć przyszłość, a ich misja przeniesienia centrów danych w kosmos, mimo że brzmi jak science fiction, to z każdym kolejnym satelitą staje się coraz bardziej realna.

Czas pokaże, czy za kilka, kilkanaście lat większość naszych danych będzie przetwarzana na orbicie.

Ale jedno jest pewne.

Na pewno tak może się stać.

Kolejny temat też jest o AI, ale już bardziej przyziemnym.

Przyziemnym, ale na pewno nie mało istotnym.

Chcę Wam powiedzieć o czymś, co może zrewolucjonizować sposób, w jaki komunikujemy się z AI, zwłaszcza jeżeli chodzi o biznes.

Chodzi o to, że IBM i firma Eleven Labs ogłosiły współpracę, która ma na celu wprowadzenie zaawansowanych możliwości głosowych do agentów AI.

To nie tylko kolejny krok w rozwoju AI, ale...

można powiedzieć, zmiana paradygmatu w sposobie, w jaki AI może wspierać biznes i klientów.

A dlaczego?

Wyobraźcie sobie, że dzwonicie do banku, urzędu, firmy ubezpieczeniowej, gdziekolwiek.

I zamiast czekać w kolejce, od razu rozmawiacie z AI.

Ale z AI, które nie jest, że tak powiem, lekko niedorozwinięte, jak niektóre infolinie bankowe w tym momencie.

Tylko z AI, które nie tylko rozumie Wasze pytanie,

ale też udziela odpowiedzi.

I to udziela odpowiedzi głosem, który brzmi naturalnie, z odpowiednią intonacją, emocjami, akcentami.

To przyszłość, która właśnie się może zacząć.

A dlaczego?

Właśnie dlatego, że IBM ma swoją platformę nazywającą się IBM Watson X-Orchestrate.

Jest to platforma, która umożliwia budowanie, wdrażanie i zarządzanie agentów AI automatyzujących procesy biznesowe.

A teraz, właśnie dzięki integracji z Eleven Apps,

Te agenty zyskują głos i to nie chodzi o jakiś taki robotyczny, sztuczny głos, ale o głos, a raczej o głosy, które są praktycznie nie do odróżnienia od ludzkich.

Eleven Labs w tym momencie oferuje bibliotekę ponad 100 tysięcy różnych głosów w 70 językach.

To oznacza, że AI może rozmawiać z klientami w ich ojczystym języku z odpowiednim akcentem i tonem.

Jeżeli chodzi o Eleven Labs, jest to polska firma, która jest znana właśnie z tego, że jej model głosowy jest jednym z najlepszych, jeżeli nie najlepszym na świecie.

Wielu osobom IBM nie kojarzy się w ogóle z AI.

Ale wynika to z tego, że IBM nie sprzedaje swoich produktów, nie targetuje ich na rynek masowy, a koncentruje się typowo na przedsiębiorstwach, agendach rządowych.

na takich konkretnych, dużych klientach.

I właśnie dla takich przedsiębiorstw, takich klientów, na przykład banków, ubezpieczycieli, instytucji publicznych, jest to bardzo duża szansa.

Wszystkie takie podmioty mogą teraz oferować

wsparcie, infolinię, generalnie obsługę klienta, która jest nie tylko szybsza, bardziej dostępna, może być działająca 24 na 7, ale też przyjazna użytkownikowi.

To wszystko właśnie dzięki platformie IBM i tej kooperacji z Eleven Labs.

Co więcej, taka integracja to nie tylko poprawa jakości, ale też zapewnienie bezpieczeństwa, zgodności z regulacjami, co jest szczególnie ważne dla takich właśnie firm, jak firm działających w sektorach takich mocno regulowanych, jeżeli chodzi o bezpieczeństwo, o dane, np. opieka zdrowotna czy finanse.

I tutaj i Eleven Labs i IBM zapewniają, że wszystkie dane są chronione.

Mati Staniszewski, który jest założycielem Eleven Labs, podkreśla, że głos to miejsce, gdzie AI albo zyskuje zaufanie, albo je traci.

I tutaj ma rację.

Chodzi właśnie o to, że nikt nie chce rozmawiać z robotem.

Nikt nie chce rozmawiać z AI, które brzmi, jakby pochodziło z lat 90. ubiegłego wieku.

Chcemy rozmawiać z takim AI, które mówi płynnie, naturalnie, jak człowiek można powiedzieć.

I właśnie dzięki tej współpracy Eleven Labs i IBM firmy mogą teraz tworzyć takie agenty AI, które nie tylko zrozumieją to, co my mówimy, ale też potrafią odpowiedzieć w sposób bardzo podobny, jeżeli praktycznie nieodróżnialny od tego, jak mówi człowiek.

A co to oznacza dla przyszłości?

No cóż, można zgadywać, że coraz więcej firm będzie wprowadzać właśnie głosowe interakcje z AI.

I to już nie tylko w samej obsłudze klienta, ale można też sobie to wyobrazić na przykład w wewnętrznych procesach takich jak szkolenia w firmach, czy na przykład zarządzanie zespołem, czy zautomatyzowane interwiu dla kandydatów do pracy.

Tutaj

tak naprawdę ograniczeniem jest wyobraźnia, gdzie jeszcze chcielibyśmy tego użyć.

Dodatkowo zwiększa to też dostępność czy inkluzywność np. banków, urzędów itd.

W związku z tym, że nie jesteśmy ograniczeni

do języków, które są znane naszym pracownikom.

AI może obsługiwać klientów w wielu językach.

Dla każdego z nich ma gotowe głosy i będzie mówił tak samo mądrze, tak samo naturalnie, tak samo szybko, tak samo bezproblemowo.

Więc tutaj nagle firma może stać się otwarta na świat, mieć obsługę klientów w wielu językach

Nadal posiadając jednego, dwóch, pięciu, dziesięciu, nieważne, pracowników, którzy mogą znać zero języków obcych, jeden język obcy, dwa języki obce łącznie w firmie.

Nie ma problemu.

Podobnie właśnie z urzędami.

Więc widać z tego, że to nie jest tylko kolejna nowinka techniczna, ale coś, co może być realną zmianą, realną poprawą jakości naszych interakcji, czy to z firmami, czy z urzędami i tak dalej.

Więc jest to kierunek, który wydaje mi się ciekawy, interesujący, obiecujący.

I ciekawy jestem, czy kiedyś dojdziemy do momentu takiego, że nie da się rozróżnić, czy rozmawiamy z AI, czy z człowiekiem.

Skoro już mówimy o AI i mówiliśmy o AI w kontekście dźwięku, to teraz powiedzmy o AI w kontekście obrazu, albo raczej wręcz ruchomego obrazu.

OpenAI ogłosiło, że Sora, zarówno wersja webowa, jak i mobilna, zostanie zamknięta już 26 kwietnia tego roku.

Interfejs API, czyli narzędzie dla deweloperów, ma działać do 24 września tego roku.

Sora, jakby ktoś nie wiedział, to flagowy generator wideo do OpenAI.

Jest to całkiem zaskakujący ruch, zwłaszcza w kontekście tego, że Sora debiutowała

Kilka miesięcy temu i to z wielkim rozgłosem.

Skąd więc taki radykalny bym powiedział krok OpenAI?

Wychodzi na to, że głównym powodem są koszty.

Okazuje się, że generowanie wideo za pomocą sztucznej inteligencji to operacja niezwykle zasobożerna, więc utrzymanie serwerów zdolnych do obsługi milionów użytkowników stanowi gigantyczne obciążenie i technologiczne i finansowe.

Według doniesień Sora pochłaniała około miliona dolarów dziennie.

a po początkowym boomie liczba aktywnych użytkowników szybko spadała.

Więc w obliczu wysokich kosztów i ograniczonych możliwości monetyzacji, czyli zarabiania na tym, OpenAI po prostu postanowiło zakończyć ten biznes, przenieść zasoby do innych, bardziej dochodowych projektów i wyłączyć Sorę.

Ale to nie wszystko.

Sora stała się też źródłem problemów prawnych, ale też etycznych.

Chodzi o to, że potrafiła generować hiperrealistyczne firmy na podstawie prostych poleceń.

A to zostało bardzo szybko wykorzystane do tworzenia deepfake'ów,

fałszywych, ale bardzo wiarygodnych, niezwykle prawdziwie wyglądających materiałów wideo.

Z udziałem czy to celebrytów, czy polityków, czy też zwykłych ludzi.

To z kolei rodziło ryzyko powstawania fake newsów, dezinformacji, manipulacji, ale też naruszenia praw autorskich.

OpenAI, które przygotowuje się do wejścia na giełdę, nie mogło sobie pozwolić na takie ryzyko wizerunkowe i prawne.

Dodatkowo trzeba też pamiętać o tym, że OpenAI zmienia, a przynajmniej zapowiedziało zmianę strategii.

Firma ma skupić się na innych obszarach, takich jak robotyka czy rozwój nowych modeli językowych.

Takich, które mają większy potencjał komercyjny, ale są też mniej kontrowersyjne niż Sora.

Sam Altman, czyli właśnie CEO OpenAI, sam przyznał, że decyzja o zamknięciu Sory była trudna, ale konieczna i w efekcie ma przynieść firmy większe zyski i stabilność.

A co to oznacza dla użytkowników Sory?

No cóż, dla osób, które korzystały z Sory, czy korzystają, mają one jeszcze kilka dni, aby pobrać swoje materiały, ponieważ po zamknięciu usługi nie będzie już możliwości eksportu treści, dostanie się do nich w żaden sposób.

OpenAI zapowiedziało, że technologia stojąca za Sorą może wrócić w przyszłości, ale już nie jako samodzielny produkt, tylko ewentualnie jako część większego ekosystemu.

Czy to oznacza koniec generatywnych wideo AI?

Raczej nie.

Rynek nie znosi próżni.

Już teraz pojawiły się inne narzędzia, np. Google Veo, ale też inne, które wypełniają tę lukę posorza.

Jednakże historia Sory pokazuje, że najbardziej zawansowane technologie często muszą mierzyć się z tak prozaicznymi rzeczami jak realia biznesowe, ale też głupota ludzka.

Więc Sora odchodzi nie dlatego, że technologicznie była zła, że technologia się nie sprawdziła, a wręcz przeciwnie, można by powiedzieć, że była zbyt potężna,

ale też zbyt kosztowna i zbyt ryzykowna.

Więc tutaj widać, że innowacje w AI to nie tylko technologia, ale muszą one iść w parze z odpowiednim modelem biznesowym, który jest w stanie im zapewnić zrównoważone finansowanie, ale też z odpowiedzialnością za te modele.

Teraz czas na kolejny follow up, tym razem motoryzacyjny.

I to do odcinka numer 7 w tym sezonie, czyli dawno, dawno temu.

W odcinku 7 mówiłem o chińskich producentach stałych baterii, czyli Solid State Batteries, którzy zaczynają mi produkować baterie.

No i właśnie w nawiązaniu do tego, już niedługo na rynku europejskim ma pojawić się samochód elektryczny z półstałą, czyli na chwilę obecną semi-solid state battery i będzie to MG, marka należąca do chińskiego koncernu Saic Motors.

Saic Motors prowadziła na rynek chiński pierwszy masowo produkowany samochód elektryczny z sami Solid State Battery.

Mowa o modelu MG4, tym nowym, nie tym poprzednim, który już teraz można kupić w Chinach i ma on trafić do Europy jeszcze przed końcem tego roku.

Tutaj po pierwsze kwestia ceny.

MG jest znane z tego, że ich samochody są w bardzo dobrych cenach na rynku europejskim, ale przede wszystkim kwestia tej nowej technologii.

A co ta technologia zmienia?

Przede wszystkim semi-solid state baterie litowo-jonowe oferują znacznie większy zasięg na jednym ładowaniu.

W przypadku chińskiej wersji MG4 mówimy tutaj o ponad 500 km zasięgu, ale liczonego według chińskiego cyklu pomiaru drutowego, czyli tego CLTC.

W Europie po przeliczeniu na standard WLTP można spodziewać się mniej więcej 400 km zasięgu, co nie jest takim złym wynikiem.

Ale to nie wszystko.

Baterie te zapewniają szybsze ładowanie, większe bezpieczeństwo i lepszą wydajność w niskich temperaturach.

Dzięki zastosowaniu stałych elektrolitów w komórkach baterii wydłuża się ich żywotność.

MG Motor podkreśla, że ich technologia, która nazywa się MG Solid Core Battery, została dopracowana tak, aby sprostać różnym warunkom drogowym, klimatycznym, ale też prawnym na różnych rynkach.

W Chinach cena startowa tego samochodu wynosi niecałe 15 tysięcy dolarów.

Ale wiadomo, to są Chiny.

Rynek zupełnie inny, dotowany.

W Europie trzeba będzie to liczyć.

I transport, i cło, i akcyzę, i jeszcze kilka innych rzeczy.

Zobaczymy.

W każdym razie,

Docelowo w Europie nowa wersja z semi-solid state batery MG4 ma kosztować około 23,5 tysiąca funtów, czyli mniej więcej jakieś 31-32 tysiące dolarów.

To nadal jest bardzo dobra cena, zwłaszcza biorąc pod uwagę to, że mamy tutaj nową technologię baterii w samochodzie.

Co więcej, MG nie ma zamiaru przestać poprzestać.

Zatrzymać się na jednym modelu.

Takie same baterie, a przynajmniej w tej samej technologii, mają trafić również do innych pojazdów marki MG.

Między innymi takich jak niedawno zaprezentowany SUV MG4X.

To pokazuje, że MG poważnie podchodzi do swojej technologii akumulatorów i chce ją rozwijać na szerszą skalę.

Trzeba pamiętać, że MG Motor nie jest jedyną firmą, która pracuje nad bateriami stałymi lub półstałymi.

I tutaj zapraszam do odcinka siódmego.

Wspomnę tylko, że wielu producentów jest już na etapie testowania prototypów z takimi rozwiązaniami.

I niektóre z tych prototypów oferują zasięgi rzędu 1000 km na jednym ładowaniu.

To pokazuje jakie są możliwości przed takimi nowymi technologiami baterii.

Skoro już mówię o samochodach elektrycznych i bateriach w samochodach elektrycznych, nie mogę nie wspomnieć o grupie Volkswagen, a dokładniej o ich problemach.

Grupa Volkswagen aktualnie wycofuje blisko 100 tysięcy pojazdów elektrycznych z rynku, ze względu na potencjalny problem z budowami akumulatorów.

W tych 100 tysięcy, prawie 75 tysięcy to modele ID.

My mówimy tutaj oczywiście o całym świecie.

Chodzi tutaj dokładniej o modele Volkswagen, takie jak ID.3, ID.5, ID.Bus, ID.Bus Cargo, które zostały wyprodukowane pomiędzy 2023 a drugą połową 2024 roku.

Ale nie tylko chodzi o Volkswagen, tak jak mówię, chodzi o całą grupę, więc mamy tutaj też wycofane modele takie jak Cupra Born.

Całe wycofanie dotyczy potencjalnie wadliwych modułów akumulatorów, które mogą albo ograniczyć zasięg jazdy, albo wręcz stworzyć potencjalne ryzyko pożaru.

Grupa Volkswagen zapowiedziała, że we wszystkich tych wycofanych autach czy wezwanych do serwisu sprawdzone zostaną moduły akumulatorów, zostanie zainstalowana aktualizacja programowania, a jeżeli będzie taka potrzeba zostaną też wymienione poszczególne moduły wysokiego napięcia.

No i wszystko fajnie, pięknie.

Cieszę się, że tutaj działają proaktywnie, nie czekają aż coś się stanie.

Z drugiej strony

na pewno PR-owo nie działa to na korzyść grupy Volkswagen.

I na pewno takie sytuacje nie wzbudzają zaufania do marki, czy to Volkswagen, czy Seat, aczkolwiek myślę, że na Volkswagenie bardziej się to odbije, zwłaszcza w kontekście ich aut elektrycznych oraz ich sprzedaży.

Temat ciekawostka, a konkretnie kawa.

Kawę albo się lubi, albo nie.

Jedni ją lubią i piją, czy to czarną, czy z mlekiem, czy w innej formie.

Inni kawy nie lubią, nie piją.

Okej, o gustach się nie dyskutuje, wiadomo.

Czy o kawie można powiedzieć coś nowego?

Okazuje się, że tak.

Okazuje się konkretnie, że picie kawy wieczorem może wpływać na ludzkie zachowanie.

Badania przeprowadzone przez naukowców z Uniwersytetu Teksańskiego pokazują, że kawa wypita wieczorem może zwiększać naszą impulsywność.

Badania, a raczej ich wyniki zostały opublikowane w czasopiśmie Science i skupiły się na tym, jak kofeina spożywana w nocy wpływa na

Hamowanie, impulsywność u muszek owocówek.

Dlaczego akurat muszki owocówki?

No cóż, po pierwsze jest to gatunek szeroko wykorzystywany w badaniach.

Z prostego powodu, bo jej system genetyczny i nerwowy jest podobny do ludzkiego, jakkolwiek dziwnie by to nie brzmiało.

Naukowcy przeprowadzili szereg eksperymentów.

W trakcie nich muszki i owocówki otrzymywały kofeinę w różnych warunkach.

Badano wpływ różnych stężeń kofeiny, badano czy spożywanie tej kofeiny w ciągu dnia, nocy, w połączeniu z pozbawieniem snu itd.

wpływa jakoś inaczej.

Mierzono impulsywność.

I okazało się, że muszki, które spożywały kofeinę w nocy, były mniej zdolne do powstrzymania ruchu, wykazywały więcej impulsywnych zachowań.

I co ciekawe, kofeina spożywana w ciągu dnia nie wywoływała u nich takich samych reakcji.

Badania ujawniły też wyraźne różnice między samcami a samicami muszek.

Pomimo poziomu kofeiny w organizmach, który był praktycznie identyczny, samice wykazały większy wzrost zachowań impulsywnych po spożyciu kofeiny w nocy.

Naukowcy sugerują albo spodziewają się, że może to być spowodowane jakimiś innymi czynnikami genetycznymi.

i to tutaj mówimy o czynnikach genetycznych muszek, a nie ludzi, ponieważ muszki nie posiadają takich samych hormonów jak ludzie, na przykład nie posiadają estrogenu.

I tutaj pytanie, czy z tego badania można wyciągnąć dla nas jakieś wyniki, wnioski?

Okazuje się, że tak.

Okazuje się, że mimo, że badania były robione na muszkach, no bo ciężko robić takie badania na ludziach,

to jednak dla osób pracujących w nocy, np. pracowników służby zdrowia, wojska, policji, strażaków itd., okazuje się, że wieczorna szklanka kawy może mieć duży wpływ na ich zachowanie, na ich reakcję, na impulsywność, możliwość zachowania spokoju w stresie, więc

W ich przypadku warto zastanowić się, zresztą nie tylko w ich przypadku, myślę, że w przypadku każdej osoby, warto zastanowić się, czy wieczorna filiżanka kawy jest dobrym pomysłem.

Okazuje się, że może warto jest jednak ograniczyć spożywanie kawy wieczorem, zwłaszcza jeżeli pracujemy w nocy i to pracujemy w taki sposób, że jesteśmy bardziej podatni na stres, który może wyzwalać takie impulsywne zachowania.

I z jednej strony wiem, że kawy piję się po to, żeby nie spać.

Z drugiej strony wyobraźmy sobie chirurga, żołnierza, strażaka,

Kierowca autobusu na przykład, który nie jest w stanie powstrzymać swojego zachowania właśnie ze względu na tę kofeinę i czy to popełnia błąd, czy reaguje w jakiś bardzo głupi, nieprzemyślany sposób.

to może mieć duży wpływ, dlatego warto się zastanowić jednak, czy wieczorem nie odpuścić sobie tej szklanki kofeiny.

Bo okazuje się, że wypicie tej kawy może mieć dużo większy wpływ niż nam się wydaje, że może nie tylko nie pozwolić nam zasnąć, ale wpłynąć na nas w sposób, którego się nie spodziewamy.

I już na samiu tenki koniec.

Ostatni follow-up.

Tym razem do odcinka 19, czyli sprzed dwóch tygodni.

Taki trochę wyszedł odcinek follow-upowy akurat przypadkiem.

Dwa tygodnie temu mówiłem o shifcie administracji niemieckiej w kierunku otwartych standardów.

W ostatnich dniach media obiegła informacja, że tym razem Francja planuje stopniowe odchodzenie od systemu Microsoft Windows na rzecz Linuxa.

To kolejny krok już rządowy francuskiego rządu w kierunku zmniejszenia swojej zależności od technologii pochodzących zza oceanu, a konkretnie tutaj mówimy oczywiście o amerykańskich gigantach technologicznych.

Dlaczego to jest takie ważne?

No tutaj mamy są

Cały czas te same powody, o których mówiłem dwa tygodnie temu.

Francja, podobnie jak inne kraje europejskie, coraz bardziej zdaje sobie sprawę z ryzyka związanego ze swoim uzależnieniem od technologii, które są kontrolowane spoza Europy.

Więc chodzi tutaj o odzyskanie kontroli nad cyfrowym losem danego kraju.

To jest nie tylko kwestia suwerenności, ale też bezpieczeństwa danych i infrastruktury cyfrowej.

Linux za to jako system operacyjny open source daje niezależność, elastyczność, w dużej mierze często jest darmowy, bo owszem zdarzają się dystrybucje płatne, ale rzadko i nie jest to tak, że trzeba je mieć.

To, że Linux jako sam system operacyjny jest właśnie systemem open source daje możliwość dostosowania go do swoich konkretnych potrzeb.

Dlatego właśnie Linux staje się coraz bardziej atrakcyjną alternatywą

Dla rządów, które chcą się uniezależnić od komercyjnych rozwiązań.

Francja nie jest pierwszym krajem, który decyduje się na coś takiego.

Wiele państw europejskich zaczęło szukać sposobów na zmniejszenie zależności od Amerykanów.

Sama Francja ma przykłady u siebie.

Na przykład właśnie rezygnacja z Microsoft Teams na rzecz swojego francuskiego narzędzia Visio, które tak naprawdę jest oparte o otwarte oprogramowanie Jits.

Francja nie podała jeszcze konkretnego harmonogramu przejścia na Linuxa.

Nie powiedzieli też, czy rozważają jakąś konkretną dystrybucję, czy będą tworzyć swoją.

Wiadomo jednak, że proces zacznie się od komputerów w agencji cyfrowej rządu.

Sygnał jednak jest jasny.

Europa, a przynajmniej Francja, ale raz za nią raczej cała Europa, chce mieć większą kontrolę nad swoją cyfrową tożsamością.

nad swoją cyfrową przyszłością.

Chce być niezależny cyfrowo.

Czy to się uda?

Zobaczymy.

Nie da się ukryć, że przejście w skali całego kraju z Windows na Linuxa to wyzwanie i techniczne, ale też i logistyczne.

bo wymaga to nie tylko zmiany oprogramowania, ale też przeszkolenia pracowników, zmiany nawyków tych pracowników, dostosowania różnych aplikacji,

Ale jeżeli wszyscy byśmy czekali, aż to będzie proste, to to nigdy by się nie stało.

A tutaj chodzi po pierwsze o politykę, po drugie o bezpieczeństwo, po trzecie zapewne też i o pieniądze.

Czy inne kraje europejskie pójdą drogą Francji?

I czy Linux stanie się takim standardem w europejskich instytucjach?

Okaże się.

Okaże się w najbliższych latach.

Nie obiecuję sobie zbyt wiele, nie chcę się nakręcać, bo już tyle razy słyszało się, że ten rok będzie rokiem Linuxa, że powoli człowiek przestaje w to wierzyć.

Ale jednak działania Amerykanów i korporacji i obecnej administracji sprawiają, że coraz więcej krajów myśli o tym, jak uciec od ich oprogramowania.

Czy to pakietów biurowych, czy to chmur, czy właśnie systemów operacyjnych.

Byle tak dalej i może w końcu się od nich uwolnimy i może programowanie otwarte, wolnoźródłowe i Linux wejdą z przytupem na salony.

I to by było tyle na dzisiaj.

Wiem, że ten odcinek wyszedł z pewnym opóźnieniem, dokładnie jednodniowym, no ale jak wspominałem tydzień temu, ferie i dzieci w domu dokładają swoje.

W związku właśnie z feriami i z wyjazdem na przerwę wakacyjną, że tak to nazwę, za tydzień odcinka nie będzie.

Kolejny odcinek będzie dopiero za dwa tygodnie.

Czyli będzie to 25 kwietnia, jeżeli dobrze liczę.

Wtedy też mam nadzieję wrócić do Was z nowymi siłami i fajnymi tematami.

Do usłyszenia i dziękuję za dzisiaj.