ARM, Amazon, Alternatywne OSy
K01:R20

ARM, Amazon, Alternatywne OSy

Deskrivadur ar rann

W tym odcinku:

  • (00:25) Intro
  • (01:07) ARM producentem CPU
  • (05:46) Amazon wypuści telefon?
  • (13:02) Alternatywne systemy mobilne
  • (22:31) Raport M-Trends 2026
  • (30:20) Outro

=====

Zapraszam do komentowania pod odcinkiem na stronie

Podoba Ci sie mój podcast? Możesz wspomóc podcast na

Moj mastodon

Merch podcastowy

=====

Źródła: ARM producentem CPU

Amazon wypuści telefon?

Alternatywne systemy mobilne

Raport M-Trends 2026

=====

Transkrypcja jest robiona przy pomocy AI

Download transcript (.srt)
0:25

Dzień dobry, nazywam się Marcin Lis i zapraszam do wysłuchania kolejnego odcinka podcastu What The Fox Says.

0:33

W dzisiejszym odcinku będzie o zmianach w podejściu do rynku firmy ARM, o potencjalnie nowym telefonie, który ma się pojawić, który może namieszać na rynku,

0:52

o możliwych alternatywnych systemach operacyjnych dla telefonów, a także trochę o AI.

1:08

Na początek wydarzenie, które może zmienić układ sił lekko w świecie technologii.

1:17

Chodzi o firmę ARM, dotychczas znaną wyłącznie z projektowania architektury procesorów, ale nigdy do tej pory ARM nie była producentem procesorów.

1:29

I to właśnie ma się zmienić.

1:31

Firma ogłosiła wejście na rynek z własnym fizycznym chipem.

1:36

Ma to być model AGI CPU, czyli potężny procesor serwerowy, stworzony z myślą o agentowej sztucznej inteligencji.

1:46

A dlaczego to taka duża zmiana?

1:48

Już tłumaczę.

1:50

Przez lata, można powiedzieć nawet przez dekady, ARM działał jako dostawca licencji na swoje projekty.

1:58

Współpracował z takimi firmami jak Apple, Qualcomm, Samsung, Nvidia, czyli można powiedzieć z gigantami technologicznymi.

2:07

Teraz jednak, w obliczu rosnącego popytu na infrastrukturę dla sztucznej inteligencji, firma postanowiła pominąć pośredników i wejść na rynek samodzielnie jako producent.

2:20

Dyrektor Generalny Arm nazwał to wydarzenie przełomowym momentem dla firmy.

2:25

Oznacza to, że można powiedzieć neutralny do tej pory gracz na rynku stanie się teraz rywalem tych wszystkich istniejących już producentów w walce o wielomilionowe kontrakty na procesory związane z AI.

2:40

A o co całe to zamieszanie?

2:44

Chodzi o to, że ten procesor AGI CPU nie jest zwykłym układem.

2:49

Został on zaprojektowany przez ARM specjalnie dla agentowej sztucznej inteligencji, czyli dla systemów takich zdolnych do samodzielnego działania i rozwiązywania złożonych problemów bez lub z minimalnym udziałem człowieka.

3:04

Ten procesor składa się ze 136 rdzeni w architektorze NeoVerse V3, czyli całkiem nowoczesnej, zapewniających przepustowość pamięci na poziomie 6 GB na sekundę na każde rdzenie i opóźnienie poniżej 100 ms. Jego współczynnik TDP wynosi 300 W, co przy 136 rdzeniach to jest po prostu pełen kosmos.

3:28

Produkcja ma być robiona w 3nm procesie litograficznym.

3:34

Ma być to robione we współpracy z TMSC, z tajwańską firmą, która między innymi robi Apple Silicon.

3:42

I co ważne,

3:45

Układ ten ma składać się z dwóch oddzielnych bloków krzemu, które będą działać jako jeden duży procesor.

3:53

Według zapewnień firmy ARM ta nowa architektura ma pozwolić osiągnąć ponad dwukrotnie wyższą wydajność w przeliczeniu na szafę serwerową w porównaniu do tradycyjnych rozwiązań.

4:05

To nie tylko skok technologiczny,

4:09

ale też potencjalnie możliwość zmiany globalnego łańcucha dostaw, bo wśród pierwszych nabywców tego procesora już teraz znajdują się takie firmy jak Meta, OpenAI, SAP, więc jest to taki jasny sygnał od ARM, że wyścig zbrojeń w dziedzinie sztucznej inteligencji, albo raczej w dziedzinie procesorów dla sztucznej inteligencji,

4:39

wchodzi w nową fazę, gdzie ARM już nie chce żyć tylko i wyłącznie z opłat licencyjnych, ale chce zarabiać naprawdę duże pieniądze na sprzedaży i produkcji procesorów.

4:54

Największym pytaniem w tej sytuacji jest to, jak to wszystko skończy się dla firmy ARM, bo jest to ambitne podejście, odważne,

5:06

ale też jest to postawienie wszystkiego na jedną kartę tak naprawdę, bo postawili na swoje własne rozwiązanie, na jego produkcję i sprzedaż, ale też w tym momencie stali się konkurencją dla innych, gdzie do tej pory byli firmą, która zarabiała na licencjach praktycznie od wszystkich, współpracowała ze wszystkimi, sprzedawała im swoje patenty i pomysły,

5:33

Ale nikt nie uważał ARM za zagrożenie czy konkurencję, a teraz to się zmieniło.

5:47

A teraz czas na kolejny news z rynku hardware'u technologicznego tak naprawdę.

5:56

Chodzi o to, że Amazon planuje powrót na rynek smartfonów.

6:01

I to powrót dlatego, że ponad 10 lat temu Amazon wypuścił już swój telefon Fire Phone, który okazał się spektakularną porażką.

6:15

Dla tych, którzy nie pamiętają, w roku 2014 Amazon wprowadził na rynek Fire Phone'a.

6:23

To było urządzenie, które w założeniu miało konkurować czy to z iPhone'em, czy ze smartfonami Samsunga.

6:30

Tyle, że niestety.

6:32

Słaba obsługa aplikacji, mało intuicyjny interfejs, przegrzewanie się, no i zbyt wysoka cena.

6:41

W efekcie dały upadek projektu,

6:45

I 170 milionów dolarów strat dla Amazona z powodu niesprzedanych egzemplarzy.

6:52

Tak naprawdę w historii firmy Fire Phone był jednym z największych niewypałów.

6:59

No ale minęło trochę czasu, mamy 2026 rok i Amazon postanowił wrócić do gry.

7:07

Według doniesień Reuters, Amazon pracuje teraz nad nowym smartfonem o kodowej nazwie Transformer.

7:14

Urządzenie to ma być rozwijane przez specjalną jednostkę wewnątrz Amazona o nazwie Zero One, którą kieruje pan Jay Allard, czyli były menadżer Microsoftu, który najbardziej znany jest z pracy nad konsolą Xbox.

7:29

Nowy smartfon ma być, jak to się można domyślić, ściśle zintegrowany z ekosystemem Amazonu, a jego głównym celem będzie promowanie usług firmy takich jak zakupy, Prime Video, Prime Music, czy zamawianie np. jedzenia przez partnerów takich jak Just Eat, Groot Cup, whatever.

7:49

Czym ten telefon ma się wyróżnić od pozostałych na rynku?

7:52

Przede wszystkim AI.

7:55

Amazon postawił na sztuczną inteligencję, która ma być kluczowym elementem nowego smartfona.

8:01

I to nie byle jaką sztuczną inteligencję.

8:05

Bo tutaj wszystko będzie zaprojektowane wokół nowej Aleksy.

8:11

Mowa oczywiście o nowej, lepszej, mądrzejszej Aleksie Plus, o której mówiłem kilka odcinków temu.

8:20

która została już udostępniona w niektórych krajach w Early Access.

8:24

Przyznam się szczerze, że od wczoraj mam do niej dostęp, mieszkając w UK.

8:29

I oferuje ona zaawansowane funkcje, takie jak na przykład planowanie podróży, aktualizowanie kalendarzy, a także takie bardziej przyziemne, nie wiem, wyszukiwanie przepisów, pomoc w odrabianiu lekcji.

8:44

Co ciekawe, moje dzieci bardzo dużo rozmawiają z Aleksą i odkąd jest ta nowa właśnie od wczoraj, te rozmowy są dużo dłuższe, dużo ciekawsze, dużo mądrzejsze, więc jest tu widać różnicę samej Aleksie.

9:04

Ale wracając do telefonu.

9:06

No, trudno jest powiedzieć, czy Amazonowi tym razem uda się wejść na ten rynek.

9:15

W tym momencie rynek smartfonów jest już dość mocno nasycony.

9:21

Na rynku jest bardzo dużo firm.

9:23

Nadal mamy Apple, nadal mamy Samsunga, mamy też Google, mamy całą masę chińskich marek.

9:31

Więc, no, nie jest to w tym momencie łatwy rynek dla nowego gracza, a jako takiego trzeba traktować Amazona, bo

9:43

nie licząc tego jednego niewypału sprzed ponad 10 lat, to nie mają oni doświadczenia na tym rynku.

9:50

Jednak mimo wszystko Amazon w to idzie.

9:53

Mają nadzieję, że sztuczna inteligencja będzie kluczem do ich sukcesu.

10:00

A poza tym mają zamiar sprzedawać ten smartfon nie tylko jako taki tradycyjny telefon, ale przede wszystkim jako mobilne centrum takiej personalizacji,

10:12

Nawet nie wiem, jak to dokładnie nazwać.

10:14

Ma to być takie urządzenie, które będzie synchronizować się z asystentem głosowym Alexa.

10:19

Czyli tak naprawdę będzie to pudełko dla Alexy i jednocześnie taka brama do świata usług Amazonu.

10:32

Czy się to uda?

10:33

No cóż, czas pokaże.

10:35

Na razie projekt jest we wczesnej fazie.

10:38

Nie ma jeszcze ujawnionych wielu szczegółów, nie znamy na przykład ceny, nie znamy też przewidywanej daty premiery, ale co jednak trzeba przyznać, Amazon wydaje się, że wierzy w ten pomysł i że wierzy, że AI może zmienić tutaj dużo na rynku.

10:57

Więc może to być ciekawe urządzenie.

11:02

A poza tym trzeba pamiętać o tym, że dla Amazona w tym momencie bardziej liczy się sprzedaż usług niż zarabianie na sprzęcie.

11:11

Więc tutaj możemy mieć podobną sytuację jak w przypadku firmy Microsoft mamy z Xboxem.

11:18

Niekoniecznie trzeba zarabiać na konsoli.

11:21

Niekoniecznie trzeba zarabiać nawet na poszczególnych grach.

11:25

Zarabia się na tym, że ludzie kupują Game Passa.

11:28

I tak samo Amazon niekoniecznie musi zarabiać na telefonie.

11:33

Niekoniecznie musi nawet na początku zarabiać na tej Aleksie.

11:38

Ale jeżeli spowoduje to zwiększenie ogólnego udziału ludzi w Amazonie, czyli większe zakupy, więcej wydawania pieniędzy, oznacza to większe prowizje dla Amazonu, większy procent, który dla nich zostanie.

11:52

Czyli koniec końców, większe zyski.

11:58

Jeżeli tak będzie, to może okazać się, że Fire Phone był owszem porażką, ale ten nowy telefon...

12:11

od Amazona.

12:12

Może wtedy trochę namieszać, zwłaszcza w perspektywie biznesowej, ale patrząc na dotychczasową strategię Amazona, na przykład na ceny urządzeń takich właśnie jak głośniki Alexa, jak przystawki telewizyjne typu Fire, na to jak one są wycenione, to jestem skłonny oczekiwać, że ten telefon też może być bardzo, ale to bardzo optymistycznie wyceniony

12:41

I może przyciągnąć wielu klientów, zwłaszcza takich, którzy już są w ekosystemie Amazon i będą chcieli mieć kolejne urządzenie, które będzie im pięknie się z tym ekosystemem integrowało.

13:03

Gdy mówiłem o telefonie od Amazonu, można się zastanawiać, na jakim systemie operacyjnym ten telefon zostanie oparty.

13:12

Patrząc oczywiście na to, na czym chodzą urządzenia, na przykład Fire TV, można założyć, że będzie to Android.

13:22

I w podobnej sytuacji jest wielu producentów na rynku.

13:25

Mamy wiele telefonów różnych firm, które mają zainstalowanego Androida.

13:35

Ale teraz pytanie, czy tak musi być?

13:40

I właśnie tutaj dochodzimy do sedna sprawy.

13:44

Wyobraźcie sobie, że kupujecie nowy telefon i nie macie na nim iOSa.

13:52

Nie macie na nim standardowego Androida.

13:55

Nie macie na nim systemu Samsunga.

13:58

Macie na nim system operacyjny, mobilny system operacyjny.

14:03

Zaprojektowany z myślą o prywatności użytkownika, kontroli nad jego danymi.

14:10

Tak, wiem, patrząc na to, co się aktualnie dzieje, brzmi to trochę nierealnie, ale jest to możliwe.

14:18

Są firmy, które oferują takie rozwiązania.

14:21

Mamy na przykład firmę Murene.

14:24

Murena sprzedaje telefony z preinstalowanym systemem EOS.

14:29

Jest to owszem system oparty o Androida, ale pozbawiony większości elementów od Google, które zbierają dane od użytkownika.

14:41

Podobnie działają Wola Phone czy Shift Phone.

14:45

To są urządzenia, które można kupić już z preinstalowanymi alternatywnymi systemami, na przykład takimi jak Ubuntu Touch.

14:53

Ubuntu Touch to system, który może Wam się kojarzyć z nazwy z systemem z komputerów, czyli z Ubuntu.

15:04

I jest to bardzo dobre skojarzenie.

15:06

Jest to właśnie Ubuntu, ale w wersji na telefon.

15:10

System prosty, intuicyjny i co ciekawe, pozwalający na korzystanie z aplikacji, które znamy z komputerów.

15:21

Ale tutaj mówimy o telefonach sprzedawanych z preinstalowanym systemem.

15:29

A co jeżeli macie już telefon?

15:31

Nie chcecie kupować kolejnego, ale chcielibyście zmienić system.

15:36

Odpowiedź?

15:38

To zależy.

15:40

Dużo zależy od tego, jaki to telefon.

15:45

Bo niektóre telefony pozwalają na coś takiego.

15:50

A jaki system można zainstalować?

15:53

Mamy na przykład KaiOS.

15:55

Jest to system stworzony z myślą o prostych urządzeniach,

16:00

ale dzięki temu jest on szybki, lekki, pozwala na korzystanie z podstawowych funkcji smartfona, nie ma żadnych dodatkowych udziwnień, utrudnień.

16:12

Co więcej, KaiOS jest też dostępny na telefonach, który można kupić z preinstalowanym systemem, ale można go instalować samemu.

16:21

Jeżeli ktoś lubi grzebać w telefonach, nie boi się eksperymentów, to mamy na przykład Sailfish OS.

16:29

To jest system, który nie jest oparty o Androida.

16:34

On powstał z myślą o tym, żeby być innym.

16:40

Ma swój własny, unikalny interfejs.

16:44

Interfejs, który opiera się na gestach, a nie na przyciskach.

16:49

I można go zainstalować na niektórych telefonach, tylko, że tak jak mówiłem, to już wymaga trochę więcej zaangażowania.

16:56

Podobnie jest z kolejnym systemem, czyli Graphen OS. Graphen OS skupia się na bezpieczeństwie i prywatności.

17:04

Jest on często wybierany, dla których właśnie te kwestie są bardzo ważne.

17:11

Czy to wszystko?

17:12

Nie.

17:13

Paradoksalnie, mimo że mało się o tym słyszy, jest jeszcze więcej systemów.

17:18

Mamy na przykład PostMarket OS, mamy Mobiana, Calix OS.

17:23

Każdy z tych systemów ma swoje

17:27

Unikalne cechy.

17:29

PostMarketOS, jak sama nazwa wskazuje, to jest system, który stara się przedłużyć życie starych telefonów.

17:36

Chodzi o to, żeby zmniejszyć ślad węglowy, być ekologicznym, nie wyrzucać działającego sprzętu, tylko w cudzysłowie recyklingować go.

17:49

PostMarket w założeniu ma dać drugie życie takim telefonom.

17:54

Mobian to z kolei system oparty o Debiana, czyli kolejnego Linuxa znanego na komputerach.

18:02

A CalyxOS jest dość podobny do GraphenOS.

18:07

Jest to kolejny system skupiający się na prywatności.

18:11

Tylko, może nie tylko, w założeniu.

18:14

Łatwy w użyciu i oferujący wiele funkcji, które znamy z Androida.

18:23

Czy to już koniec?

18:24

Nadal nie.

18:25

Mamy jeszcze Lineage OS. System, który powstał z myślą o tym, żeby dać użytkownikom więcej kontroli nad swoim telefonem.

18:34

Oparty na Androidzie?

18:36

Owszem, ale pozbawiony zbędnych elementów, które mogą spowalniać telefon czy zbierać dane.

18:43

Jeżeli ktoś chce mieć czysty, szybki, funkcjonalny telefon bez całego tego bloatware'u, Lineage OS to jest całkiem dobry wybór.

18:56

EOS.

18:57

Wspomniałem o nim na początku, jako że jest możliwość kupienia telefonu z preinstalowanym OS.

19:04

Ale co to jest?

19:05

To jest system, który ma być alternatywą dla Androida i znowu z większym naciskiem na prywatność.

19:13

Można go zainstalować na wielu telefonach.

19:15

Jego interfejs jest podobny do tego, co znamy z Androida, więc nie jest to jakaś trudna przesiadka.

19:22

Nie trzeba się zbyt wiele uczyć.

19:25

Pod tym względem ma bądź być łatwy dla nowego użytkownika.

19:30

Oczywiście wszystkie te systemy, poza zaletami, mają też pewne wady.

19:38

Ale podobnie jest np. z iOSem czy z Androidem.

19:43

Niektóre z tych systemów są łatwiejsze w instalacji, inne trochę trudniejsze.

19:47

Jedne są dość proste, jeżeli chodzi o używanie i instalowanie, czyli klik, klik, klik.

19:54

Jest.

19:55

Niektóre wymagają trochę większej wiedzy.

19:58

Dla każdego coś miłego, dla każdego co kto lubi.

20:02

Jak zauważyliście, większość tych systemów skupia się na prywatności.

20:08

To jest taka rzecz, która ludzi przekonuje do zmiany systemu.

20:13

Żeby przejść z systemu korporacyjnego na coś mniejszego.

20:19

Ale to nie wszystko.

20:19

Niektóre te systemy właśnie mają na celu zapewnienie lepszej funkcjonalności albo wydajności na przykład na słabszym sprzęcie.

20:29

Ważne jest to, że mamy wybór.

20:33

wybór, który nie jest tam normalnie dawany, bo tak naprawdę w takim mainstreamowym kanale sprzedaży to mamy do wyboru telefony na iOS, telefony na Androidzie Google'owym, ewentualnie na wersji Samsung'owej.

20:56

I to tyle.

20:58

I tak naprawdę to by było tyle.

20:59

Nie mówi się o alternatywnych systemach, tak jakby ich nie było.

21:03

A jednak one są.

21:07

Jeżeli więc chcecie spróbować czegoś nowego, albo coś Wam bardzo przeszkadza w systemie, który macie obecnie i chcielibyście go zmienić na inny, albo macie na przykład stary telefon, który można by było wykorzystać do eksperymentów,

21:25

to jak najbardziej zapraszam do takich prób.

21:29

Bo może się okazać, że traficie na coś, co spodoba Wam się na tyle, że koniec końców może stać się dla Was takim codziennym telefonem, takim daily driverem.

21:41

Wiadomo, niestety nie na iPhone.

21:45

Tutaj nie zainstalujemy nic alternatywnego.

21:50

Ale paradoksalnie jednym z lepszych telefonów, albo jedną z lepszą z serii telefonów do takich eksperymentów, to jest na przykład Google'owa seria Pixel, na której można zainstalować bardzo dużo alternatywnego oprogramowania.

22:04

Ale nie tylko.

22:07

Więcej informacji znajdziecie w linku w opisie, jeżeli będziecie zainteresowani.

22:13

Jak najbardziej zachęcam.

22:15

I pamiętajcie,

22:18

Mamy więcej niż dwa czy trzy systemy operacyjne dostępne dla telefonów na rynku.

22:33

OK, to by było na tyle, jeżeli chodzi o hardware, telefony, systemy operacyjne na telefonach.

22:39

Teraz czas porozmawiać o cyberbezpieczeństwie, a konkretnie o raporcie M-Trends 2026, który został przygotowany przez Merdiant i Google Cloud Security.

22:54

Jest to...

22:56

Jedno z najważniejszych źródeł wiedzy tak naprawdę o współczesnych zagrożeniach cyberbezpieczeństwa.

23:02

Jest to raport oparty na ponad 500 tys. godzin doświadczeń tych firm odnośnie cyberzabrożeń, odnośnie walki z cyberprzestępczością i raport ten pokazuje jakie trendy dominowały i mają dominować w obecnym roku i co najważniejsze jak się przed nimi bronić.

23:25

W wielkim skrócie, z raportu wynika, że w zeszłym roku był obserwowany dynamiczny rozwój cyberprzestępczości, ale cyberprzestępczości, która niekoniecznie była związana ze sztuczną inteligencją.

23:40

I chociaż AI jest coraz częściej wykorzystywana przez przestępców, to większość udanych ataków

23:46

nadal wynika z takich prostych rzeczy jak ludzkie błędy, ale też słabości systemowe.

23:54

Raport podkreśla jednak, że ataki stają się coraz bardziej wyrafinowane, ale nadal ich fundamentem są często proste błędy, takie jak brak aktualizacji oprogramowania, czy też np. słabe zabezpieczenie tożsamości.

24:09

Oczywiście,

24:10

Standardowo inżynieria społeczna też jest tutaj wymieniona.

24:14

Jest to, można powiedzieć, jeden z najciekawszych trendów w tym raporcie.

24:19

Chodzi o to, że był duży wzrost ataków opartych o inżynierię społeczną, zwłaszcza tych wykorzystujących głos.

24:26

Takie ataki stały się drugim najpopularniejszym wektorem zaraz po eksploitach, które od 6 lat otrzymują się na pierwszym miejscu.

24:34

Przestępcy według raportu coraz częściej używają głosu, aby oszukiwać ofiary i wyłudzać dane logowania lub autoryzować dostęp do systemów.

24:44

Na przykład w pierwszej połowie 2025 roku grupa hakerów wykorzystała tę metodę do przekonywania pracowników w różnych firmach do udostępniania im swoich poświadczeń.

24:56

Co gorsze, ataki takie są trudniejsze do wykrycia niż tradycyjne np. phishingi mailowe, ponieważ opierają się na interakcji z żywym człowiekiem, a to utrudnia automatyczną blokadę.

25:09

Kolejnym niepokojącym trendem, na który zwraca uwagę raport jest tzw. przekazywanie dostępu pomiędzy grupami przestępczymi.

25:18

Chodzi o to, że coraz częściej mamy sytuację taką, że jedna grupa uzyskuje dostęp do systemu, a następnie przekazuje lub sprzedaje go innej grupie, która przeprowadza bardziej zaawansowane ataki.

25:31

Czas pomiędzy pierwszym atakiem a przekazaniem dostępu może być bardzo krótki.

25:36

Czasami jest to mniej niż 30 sekund, co oznacza, że po pierwsze nawet niskiej wagi alerty mogą szybko przyrodzić się w poważne zagrożenie, a po drugie, że mamy tutaj do czynienia z systemowym działaniem, a nie przypadkowym przekazywaniem informacji.

26:01

Jeżeli mówimy o atakach to trzeba też wspomnieć o ransomware.

26:05

Według raportu jeżeli chodzi o ransomware to przestępcy zmieniają swoje cele.

26:10

Zamiast skupiać się na kradzieży danych to coraz częściej starają się uniemożliwić ofiarom odzyskanie danych.

26:17

a czynią to poprzez atakowanie infrastruktury backupowej, usługi tożsamości czy warstwy wizualizacji.

26:24

To sprawia, że takie tradycyjne metody odzyskiwania danych, takie jak np. przywracanie skopii zapasowych, stają się nieskuteczne.

26:32

W 2025 roku średni czas przebywania atakującego w systemie wydłużył się do 14 dni, co oznacza, że przestępcy mają więcej czasu na przygotowanie bardziej destrukcyjnych działań.

26:45

Raport ten zwraca też uwagę na rosnące zagrożenia związane z chmurą.

26:50

Ataki na środowiska chmurowe często rozpoczynają się od kompromitacji dostawców usług SAS, gdzie przestępcy wykorzystują słabo zabezpieczone konta lub błędy konfiguracyjne, żeby uzyskać dostęp do wrażliwych danych.

27:05

Raport podkreśla też, że przestępcy coraz częściej wykorzystują AI do automatyzacji ataków, zwłaszcza na początkowych etapach, czyli na etapie rozpoznawania socjotechniki.

27:17

AI jest używane do tworzenia spersonalizowanych wiadomości phishingowych, dzięki czemu są one trudniejsze do wykrycia niż takie masowe maile.

27:25

Co więcej, niektóre rodziny tego złośliwego oprogramowania korzystają z modeli językowych w trakcie działania, aby właśnie uniknąć wykrycia, żeby te maile były nie tak bardzo sztampowe, sztandarowe.

27:40

Skoro jest tyle zagrożeń, to czy można się przed nimi bronić?

27:43

Można.

27:45

Raport zaleca skupienie się na kilku kluczowych obszarach.

27:47

Po pierwsze, wzmocnienie zabezpieczeń tożsamości, czyli m.in. uwierzytelnienie wieloskładnikowe, odpowiednie zarządzanie uprawnieniami.

27:57

Po drugie, zabezpieczenie infrastruktury krytycznej, czyli systemów backupowych w warstwie wirtualizacji, czyli tego, co teraz jest głównym celem ataków.

28:07

Po trzecie, monitorowanie, wykrywanie niezwykłych zachowań w sieci.

28:12

no punkt drugi, trzeci tak naprawdę

28:17

To mu ciężko wdrożyć, ale w firmach już jak najbardziej.

28:21

Punkt pierwszy, czyli zabezpieczenie, zwłaszcza wieloskładnikowe wyrzutelnianie, to możecie wdrożyć sami we własnym życiu.

28:29

Mam nadzieję, że już dawno to macie zrobione, bo jest to tak naprawdę w dzisiejszych czasach podstawowy element zabezpieczenia i bez tego nie powinno się czegokolwiek używać już teraz.

28:46

Jeżeli chodzi właśnie o nasze własne życie, raport przypomina też, że większość ataków opiera się na prostych błędach, właśnie takich jak brak aktualizacji programowania, co możecie zrobić sami i co warto robić, ale też na takim czymś jak słabe hasła.

29:01

Dlatego podstawowe praktyki cyberbezpieczeństwa, czyli takie jak regularne aktualizacje, czy wymyślanie skomplikowanych, nie trywialnych haseł, czyli nie wpisujemy dupa123 albo adminadmin, to są takie kluczowe zachowania, które możemy zaimplementować bez problemu we własnym, prywatnym życiu.

29:26

Jeżeli chodzi o firmy, to raport pokazuje, że mimo tego,

29:31

że świat cyberzagrożeń jest coraz bardziej skomplikowany, a przestępcy wykorzystują coraz nowocześniejsze technologie, to nadal w związku z tym, że te aptaki opierają się bardzo często na starych, dobrze znanych słabościach, to ważne jest, żeby organizacje inwestowały

29:49

nie tylko w zaawansowane narzędzia, bo owszem, to jest ważne, ale też o to, żeby dbały o podstawy, czyli szkolenie dla pracowników, dbanie o aktualizację, świadomość zagrożeń, polityka haseł, bo w ten sposób tylko będzie się można obronić skutecznie przed falą cyberataków, która, można powiedzieć, nadchodzi albo już trwa.

30:21

I to by było tyle na dzisiaj.

30:24

Dziękuję za wysłuchanie.

30:26

Ten odcinek trochę krótszy, ale to w związku z tym, że mamy już długi weekend świąteczny.

30:33

Następne dwa odcinki prawdopodobnie też będą krótsze, bo będzie to okres ferii szkolnych dla moich dzieci, więc tutaj różnie może być z czasem, jeżeli chodzi o nagrywanie.

30:45

ale mam 95% pewności, że to odcinki będą, że żaden z nich nie wypadnie z cyklu, tylko co najwyżej będą podobnie jak ten obecny, troszeczkę krótsze.

31:00

Jeszcze raz dziękuję.

31:02

Linki do wszystkich tematów w opisie oczywiście, jeżeli ktoś ma ochotę postawić mi wirtualną kawę.

31:11

Zapraszam.

31:12

Link też w opisie.

31:15

I do usłyszenia, a także mokrego dyngusa, smacznego jajka, wesołych świąt.